Paris. Bibliothèque nationale de France, Département des manuscrits, Latin 18

  • Nom d'usage :
    • bible de clément 7
  • Titre attesté :
    • Biblia Clementis VII papae.
  • Autre libellé du document :
    • Département des manuscrits, Latin, 18
    • Paris. Bibliothèque nationale de France, Département des manuscrits, Latin 18
    • Paris. BnF, Latin 18
  • Conservé à : Paris. Bibliothèque nationale de France, Département des manuscrits
  • Langues : latin
  • Date de fabrication :
  • Lieu de fabrication :
  • Support : Parchemin.
  • Composition :
    • III et 464 ff. à 2 et 3 colonnes.
  • Format :
    • 455 × 280 mm.
  • Aspects codicologiques :
    • F. Iv (ajouté au XVIII e s.). Armes du cardinal Louis-Antoine de Noailles, archevêque de Paris, et note : « Haec Biblia sacra ex archivio ecclesiae cujusdam collegiatae diaecesis (sic) Avenionensis deprompta, ibique Biblia papae passim vocitata fuisse liquet... Clementis papae VII (Robert de Genève)... id ipsum... testatur... Genevae comitum stemma cum insignibus pontificiis voluminis tegumento circumpositum. » F. 463. Note datée de 1582. École bolonaise. Initiales en couleur à filigranes, ou peintes ou historiées, avec bordures. 87 miniatures ; cf. D'Ancona, Miniature ital ., 15 et pl. XI. Rubriques et titres. III et 464 ff. à 2 et 3 colonnes.455 × 280 mm.
  • Reliure :
    • Reliure maroquin rouge au chiffre de Napoléon III.

Numérisations

Manifeste IIIF

Présentation du contenu

Source des données : BnF Archives et manuscrits

  • Avec prologues et arguments.

    Genesis (1v), etc. — Esdras I-III (146v), etc. — Oratio Salomonis (232) ; Isaias (232v), etc. — Evang. Matthaei (342v), etc. — XIV Epist. Pauli (384) ; Actus Apost. (410v), etc. — Interpretationes nominum hebraicorum : « Aaz, apprehendens... — ... consiliatores eorum. » (433).

    F. 464 Fragment d'un traité de droit (sur la preuve) : « ... Dixit quoque idem Innocentius quodquam jus... »

Textes du manuscrit

Source des données : Mandragore

Armoiries et marques

Paris, BNF, lat. 18, f. 1v (Armoiries de Louis-Antoine de Noailles)

Enluminures et décors

Intervenant

Bibliographie

Ces références bibliographiques ont fait l'objet d'un traitement et disposent le cas échéant de liens vers des versions en ligne.

  • ALEXANDER, Jonathan J. G., MARROW, James H., SANDLER, Lucy Freeman (2005), The splendor of the word - Medieval and Renaissance illuminated manuscripts at the New York Public Library, London | New York, Harvey Miller | New York Public Library, ici p. 12 (https://archive.org/details/splendorofwordme0000alex)
  • AVRIL, François, GOUSSET, Marie-Thérèse (2012), Manuscrits enluminés d'origine italienne. 3, XIVe siècle, II. Émilie-Vénétie, Paris, Bibliothèque nationale de France, ici p. 42, n° 1 (https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bd6t5371165t)
  • BOLLATI, Milvia (éd.), BOSKOVITS, Miklós (préf.) (2004), Dizionario biografico dei miniatori italiani, secoli IX-XVI, Milano, Bonnard
  • CASTALDI, Lucia (éd.), CHIESA, Paolo (éd.) (2005), La trasmissione dei testi latini del Medioevo : Te. Tra. 2, Firenze, SISMEL-Edizioni del Galluzzo (Millennio Medievale, 57), ici p. 345 (note n° 156)
  • DE FLORIANI, Anna (1998), "Note sulla miniatura dell'ultimo quarto del Duecento tra Bologna e Padova : la Bibbia di Albenga riconsiderata", Rivista di storia della miniatura, 3, p. 25-58, ici p. 32, 38
  • FLECK, Cathleen Ann (2006), "The Cultural Politics of the Papal Library at Avignon : The Meaning and Movement of the Bible of Anti-Pope Clement VII", dans HAMESSE, Jacqueline (éd.), La vie culturelle, intellectuelle et scientifique à la cour des Papes d'Avignon, Turnhout, Brepols, p. 65-85, ici p. 78 (https://doi.org/10.1484/M.TEMA-EB.3.2176)
  • GNACCOLINI, Laura Paola, TOGNOLI BARDIN, Luisa (1999), "Liber Esther multipliciter Christi et ecclesiam sacramenta in mysterio continet . Note sull'iconografia medievale del libro biblio di Ester", Arte cristiana, 791, p. 117-130, ici p. 123
  • HECK, Christian (éd.) (2010), Qu'est-ce que nommer ? L'image légendée entre monde monastique et pensée scolastique, Turnhout, Brepols (Les études du RILMA, 1)
  • HEID-GUILLAUME, Caroline, RITZ-GUILBERT, Anne, HOLTZ, Louis (1998), Manuscrits médiévaux de Chambéry : textes et enluminures, Turnhout | Paris, Brepols | CNRS Éditions (Corpus des manuscrits enluminés des collections publiques des départements publié par l'IRHT), ici p. 91
  • LEMARIÉ, Joseph (1987), "L'iconographie de saint Chromace d'Aquilée", Aquileia nostra, 58, p. 262-275, ici p. 276
  • LOWDEN, John (éd.), BOVEY, Alixe (éd.) (2007), Under the Influence. The Concept of Influence and the Study of Illuminated Manuscripts, Turnhout, Brepols
  • MARIANI CANOVA, Giordana (2005), "La miniatura del Trecento in Veneto", dans PUTATURO DONATI MURANO, Antonella (éd.), PERRICCIOLI SAGGESE, Alessandra (éd.), La miniatura in Italia ː Dal tardoantico al Trecento con riferimenti al Medio Oriente e all'Occidente europeo, Napoli, Edizioni scientifiche italiane, p. 164-176, ici p. 182
  • MEDICA, Massimo (2005), "La miniatura a Bologna", dans PUTATURO DONATI MURANO, Antonella (éd.), PERRICCIOLI SAGGESE, Alessandra (éd.), La miniatura in Italia ː Dal tardoantico al Trecento con riferimenti al Medio Oriente e all'Occidente europeo, Napoli, Edizioni scientifiche italiane, p. 177-193, ici p. 182
  • PFÄNDTNER, Karl-Georg (1996), Die Psalterillustration des 13. und beginnenden 14. Jahrhunderts in Bologna : Herkunft, Entwicklung, Auswirkung, Neuried, Ars una (Deutsche Hochschuledition, 52), ici p. 20, 28, 39-40, 42, 45-46, 48, 60, 77
  • SUBBIONI, Marina (2003), La miniatura Perugina del Trecento : contributo alla storia della pittura in Umbria nel quattordicesimo secolo, Perugia, Guerra, ici p. 323

Sujets et thèmes

Source des données : BnF Archives et manuscrits

  • Aaz apprehendens vel apprehensio. Aaz testificans vel testimonium...

    f. 433

    BIBLIA SACRA
    BIBLIA SACRA -- Apocrypha Veteris Testamenti Esdras III
    Droit -- Fragments de traité
    Ecole -- bolonaise
    Encadrements ou bordures
    Initiales historiées
    INTERPRETATIONES NOMINUM HEBRAICORUM
    NOAILLES (Adrien-Maurice, maréchal de) -- Possesseur
    NOAILLES (Louis-Antoine de), card.-archev. de Paris -- Armoiries
    NOAILLES (Louis-Antoine de), card.-archev. de Paris -- Possesseur
    Peintures
    ROBERTUS GEBENNENSIS (antipapa Clemens VII) -- Possesseur

Vie du document

Sources des données