Albi. Médiathèque Pierre-Amalric, RES MS 77

  • Titres attestés :
    • (Géographie)
    • De situ orbis geographia
    • GUARINO da VERONA, Strabonis de situ orbis
  • Autre libellé du document :
    • Albi, Bibliothèque municipale, 0077 (159)
    • Albi, Médiathèque Pierre-Amalric, 77 (159)
    • Albi. Bibliothèque municipale, RES MS 77
    • Albi. Médiathèque Pierre-Amalric, RES MS 77
    • France, Albi, Médiathèque Pierre-Amalric, 77 (159)
  • Conservé à : Albi. Médiathèque Pierre-Amalric
  • Langues : latin
  • Auteur : Strabon (0060?-0020? av. J.-C.) | Guarino de Vérone (1374-1460)
  • Date de fabrication :
  • Décoration :
    • Nombreuses initiales couleurs. Lettrines ornées en relief aux feuillets : 1 recto / 2 recto / 4 verso / 7 verso / 35 recto / 54 verso / 61 verso / 81 recto / 97 recto / 117 recto / 134 verso / 154 verso / 183 verso / 210 verso / 230 verso / 250 recto / 273 recto / 294 verso / 316 verso / 339 verso / 363 recto. Enluminure au feuillet 3 verso : Guarino de Vérone, portant la toge, remet sa traduction de la Géographie de Strabon à Jacopo Antonio Marcello. Enluminure au feuillet 4 recto : Marcello à genoux, prosterné devant René d'Anjou, offre l'ouvrage au roi. Titres polychromes., iconographie ; ornement
  • Support : parchemin
  • Composition :
    • (389)f. In folio
  • Dimensions :
    • 390 x 280 mm
  • Aspects codicologiques :
    • Manuscrit sur parchemin écrit à longues lignes. Écriture humanistique soignée., Piqûres et réglure visibles. Réclame. Manicule aux feuillets 90 recto ; 109 verso ; 213 recto. Traduction en latin de la Géographie de Strabon, entreprise par le célèbre humaniste Guarino de Vérone à la demande du pape Nicolas V. Sur le colophon : "Strabonis de situ orbis terraeq descriptione liber XVII et ultimus a Guarino Verronensi in latinam conversus linguam. Absolutus est anno christi MCCCCLVIII tertio idus Julius Ferrariae". Trois épîtres dédicatoires introduisent le texte : la première est adressée par Jacopo Antonio Marcello à René d'Anjou "episto Serenissimo ac illustrissimo regi Renato Jacobus Antonius Marcellus humiliter se commendat" (feuillet 1 recto) ; la deuxième est datée du 13 septembre 1459 "Ex Venetis idibus septemb MCCCCLIX. Clarissimi viri Guarini Veronensis proemium in strabonis translatione ad beatissimum papam Nicolaum Quintum" (feuillet 2 recto) ; et la troisième concerne l'achèvement de la traduction par Guarino à la demande de Jacopo Antonio Marcello "Eiusdem Guarini in absolutionem strabonis incohati proemium alterum ad insignem ac patricium equestris ordinis virum D. Jacobum Antonicum Marcellum Venetum" (feuillet 4 verso à 7). Ce manuscrit est la copie que fit exécuter Jacopo Antonio Marcello pour le roi René d'Anjou., 371 x 256 ; 389 f.
  • Reliure :
    • Reliure de substitution en maroquin. Dos à 5 nerfs. Pages de gardes en papier marbré. Tranches dorées.

Numérisations

Certains Manifestes IIIF sont enrichis et peuvent contenir un index, une recherche plein texte, ou des annotations. Ils sont signalés ci-dessous par un astérisque au niveau du logo IIIF. Qu'est-ce qu'un Manifeste IIIF ? open_in_new

Collection IIIF

Manifestes IIIF dans cette collection

Numérisation intégrale

Numérisation partielle

Intervenants

Anciens possesseurs

Anciennement dans

Historique de la conservation

Source des données : Cecilia - Médiathèques du Grand Albigeois

  • René d'Anjou ; Jean Jouffroy ou Louis 1er d'Amboise ; Chapitre de la cathédrale.

Bibliographie

Ces références bibliographiques ont fait l'objet d'un traitement et disposent le cas échéant de liens vers des versions en ligne.

  • ALEXANDER, Jonathan J. G. (2002), "A Manuscript of Petrarch's Rime and Trionfi", dans ALEXANDER, Jonathan J. G., Studies in Italian manuscript illumination, London, Pindar Press, p. 142-168
  • ALEXANDER, Jonathan J. G. (2002), "Initials in Renaissance Illuminated Manuscripts : the Problem of the So-called 'litera Mantiniana'", dans Id., Studies in Italian manuscript illumination, London, Pindar Press, p. 169-198 (https://doi.org/10.1524/9783486595550-014)
  • ALEXANDER, Jonathan J. G. (éd.), ARMSTRONG, Lilian, MARIANI CANOVA, Giordana, TONIOLO, Federica, VOELKLE, William M., WIECK, Roger S. (1994), The Painted Page - Italian Renaissance Book Illumination 1450-1550 [Exhibition at the Royal Academy of Arts, London, 27 october 1994-22 january 1995 ; the Pierpont Morgan Library, New York, 15 february-7 may 1995], Munich | New York, Prestel, ici p. 24, cat. 29
  • AVRIL, François, REYNAUD, Nicole (1993), Les manuscrits à peintures en France, 1440-1520 [Exposition : "Quand la peinture était dans les livres : les manuscrits enluminés en France", Paris, Bibliothèque nationale, 16 octobre 1993 - 16 janvier 1994], Paris, Flammarion | Bibliothèque nationale, ici p. 233
  • AVRIL, François, ZAŁUSKA, Yolanta, GOUSSET, Marie-Thérèse, PASTOUREAU, Michel, RABEL, Claudia (1984), Dix siècles d'enluminure italienne (VIe-XVIe siècles) [Exposition, Paris, Bibliothèque nationale, Galerie Mazarine, 8 mars-30 mai 1984], Paris, Bibliothèque nationale, ici p. 128-130 (https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k65340919/f160)
  • BOLLATI, Milvia (éd.), BOSKOVITS, Miklós (préf.) (2004), Dizionario biografico dei miniatori italiani, secoli IX-XVI, Milano, Bonnard
  • BUONOCORE, Marco (éd.) (1996), Vedere i classici : l'illustrazione libraria dei testi antiqui dall'età romana al tardo medioevo, Roma, Fratelli Palombi Editori - Rose
  • D'URSO, Teresa, PERRICCIOLI SAGGESE, Alessandra (2007), Giovanni Todeschino. La miniatura 'all'antica' tra Venezia, Napoli e Tours, Napoli, Arte tipografica (Memorie dell'Accademia di Archeologia, Lettere e Belle Arti di Napoli, 16), ici p. 355 et ?
  • DUBOIS, Anne (2016), Valère Maxime en français à la fin du Moyen Âge. Images et tradition, Turnhout, Brepols (Manuscripta Illuminata, 1)
  • EVANS, Mark L. (1998), "Jean Fouquet and Italy : '... buono maestro, maxime a ritrarre del naturale'", dans BROWN, Michelle P. (éd.), McKENDRICK, Scot (éd.), Illuminating the Book : Makers and Interpreters. Essays in Honour of Janet Backhouse, London | Toronto, The British Library | University of Toronto Press, p. 162-189
  • HERMAN, Nicholas (2021), "Jean Bourdichon's Boston Hours and the Miniature-as-Object", dans Beyond words : New research on manuscripts in Boston collections, Toronto, Pontifical Institute of Mediaeval Studies, p. 59-76
  • JACOB, Marie (2012), Dans l'atelier des Colombe (Bourges 1470-1500) : la représentation de l'Antiquité en France à la fin du XVe siècle, Rennes, Presses universitaires de Rennes, ici p. 138
  • LIBRI, Guillaume, RAVAISSON, Félix (1849), Manuscrits de la Bibliothèque d'Albi (Catalogue général des manuscrits des bibliothèques publiques des départements – Tome I), Paris, p. 479-498, ici p. 494 (https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k56106261/f514)
  • MARCON, Susy (1999), "Un manoscritto cattarino del 1466 e l'eredità belliniana lungo le sponde dell'Adriatico", dans La tradizione classica nella miniatura europea. Atti del V Congresso di storia della miniatura, Urbino, 24-26 settembre 1998 (Rivista di storia della miniatura, 4), p. 121-134
  • MORGAN, Nigel (éd.), PANAYOTOVA, Stella (éd.), REYNOLDS, Suzanne (éd.) (2011), Illuminated manuscripts in Cambridge. A catalogue of western book illumination in the Fitzwilliam Museum and the Cambridge Colleges. Part 2, Italy, the Iberian Peninsula, London | Turnhout, Harvey Miller
  • ROBIN, Françoise (1985), La Cour d'Anjou-Provence - La vie artistique sous le règne de René, Paris, Picard, ici p. 270
  • SAMARAN, Charles (éd.), MARICHAL, Robert (éd.), GARAND, Monique-Cécile (éd.), MABILLE, Madeleine (éd.), METMAN, Josette (éd.) (1968), Catalogue des manuscrits en écriture latine portant des indications de date, de lieu ou de copiste - Tome VI - Bourgogne, Centre, Sud-Est et Sud-Ouest de la France, Paris, Éditions du CNRS, ici p. 31 (notice détaillée) (https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k48325/f72)
  • SCOTT, Margaret (2007), Medieval Dress and Fashion, London, The British Library, ici p. 150, 151, fig. 92
  • SPERLING, Christine M. (1989), "Leon Battista Alberti's Inscriptions on the Holy Sepulchre in the Cappella Rucellai, San Pancrazio, Florence", Journal of the Warburg and Courtauld Institutes, 52, p. 221-228, ici p. 222 n. (https://doi.org/10.2307/751548)

Sources des données