Paris. Bibliothèque nationale de France, Département des manuscrits, Latin 7416

  • Titre attesté :
    • 1.° Nomina instrumentorum astrolabii, cum ejusdem usu et practica : authore anonymo. — 2.° Alchabitii introductio ad judicia astrorum. — 3.° Arnaldi Villanovani brevis tractatus introductorius ad judicia astrorum : secundùm quod pertinent ad Medicum. — 4.° Anonymus de dominiis planetarum. — 5.° Electiones medicinales secundùm regulam Astrologorum. — 6.° Galeni phlebotomia. — 7.° Petrus Hispanus de regimine sanitatis. — 8.° Guillelmi Anglici judicium de urina non visa. — 9.° Arnoldi Paludani, Astrologi Ludovici Regis XI. astrologia.
  • Autre libellé du document :
    • Paris, BnF, lat. 7416
    • BnF lat. 7416
    • BnF, lat. 7416
    • Paris. Bibliothèque nationale de France, Département des manuscrits, Latin 7416
    • Paris. BnF, Latin 7416
  • Conservé à : Paris. Bibliothèque nationale de France, Département des manuscrits
  • Langues : latin
  • Date de fabrication :
  • Lieu de fabrication :
  • Support : Papier.
  • Composition :
    • 131

Numérisations

Manifeste IIIF

Aspects codicologiques

  • Papier, 131 f., une seule main. Astrologie, sauf : texte sur l’astrolabe (1r-7v) ; table pour calculer la position de la Lune dans les signes (11v) ; De flebotomia Galieni (54r-55r) ; Petrus Hispanus, Regimen sanitatis (55r-56v). Blancs : 8r-10v, 37v-38v, 60r-65bisr, 130v-131v

    (Source : Persée - DER-IRHT, LXXXIV)

Présentation du contenu

Source des données : Persée - DER-IRHT, LXXXIV

  • 11r et 12r-37r Alcabitius, Introductorius [Burnett/ Yamamoto, 179]

    39r-48r Arnaud de Villeneuve, Introductorium ad iudicia astrologie quantum pertinet ad medicinam [Aurigemma, 124 ; MMLB, 71]

    48v «Incipit scientia edita a philosopho astrologo et medico. Quicumque primo fuerit infirmus Luna in signo (?) Ariete — ab alia combustione curabitur. Et sic est finis Deo gratias » (zodiologium) [TK, 1250 ; Kibre, 106]

    48v Table des 12 signes, comprenant De electionibus secundum cursum Lune per XII signa (deux sujets : «flebotomia » et «farmacia »), la nature des signes et la mélothésie zodiacale

    49r-50v «Canon ad sciendum domini anni. Sole ingrediente Arietem annus incipit… (49r-49v) Regule de pluviis. Si Sol fuerit in emisperio australi et Venus sub radiis eius… (49v-50r) De locis pluviarum. Pluviarum loca sunt hec. Utraque domus Saturni cum Capricornus… (50r-50v) De mutatione aeris. Ad pronosticandam aeris mutationem, consideram per quot… (50v) De dominationibus (?) planetarum. Amplius enim primo rex — Expliciunt dominationes (?) planetarum »

    51r-53v Nicolas de Lynn, Canon pro minutionibus et purgationibus recipiendis («Electiones medicinales secundum regulam astrologorum. Quia secundum sententiam Ptolomei in suo Centilogio… »)

    57r-59v Guillaume l’Anglais, De urina non visa [HMES, II, 486 n. 5 ; MMLB, 90]

    66r-130r Arnaud de La Palu, Astrologia («Quoniam quidem, ut ait archiphilosophus Aristoteles in exordio primi libri de anima, inter scientias una nobilior altera dicitur… ») [HMES, IV, 436-437 ; TK, 1298 ; Aurigemma, 124 ; Boudet 1997-1999, I, 579 n. 79 ; Boudet/ Poulle, 170 n. 5].

Textes du manuscrit

Source des données : Manuscripta medica

Anonyme : De ponderibus [latin].

  • Œuvre associée : De ponderibus
  • Feuillets : 56v
  • Auteur du texte : Anonyme
  • Incipit : Dat scrupulum numinum, scrupulos tres...
  • Explicit : ... minuti.

Aristote (0384-0322 av. J.-C.), Aristote (auteur prétendu) : Secret des secrets [latin].

Arnaud de Villeneuve (1240?-1311) : Compendium astronomie ad utilitatem medicorum [latin].

Claude Galien (0131?-0201?) : De phlebotomia [latin].

Guillaume l'Anglais : De urina non visa [latin].

Nicholas Lynn (13..-14..) : Canon pro minutionibus et purgationibus [latin].

Intervenant

Ancien possesseur

Anciennement dans

Origine

  • française, volume copié pour Arnaud de La Palu, astrologue de Louis XI, qui l’a annoté en divers endroits (cf. «… 1460… A Maitre Arnault de La Palu, maitre en astrologie… » , f. 65bisv, et «Arnoldi a Palude astrologi Ludovici regis XI » , f. 66r)

    (Source : Persée - DER-IRHT, LXXXIV)

Notes

Source des données : Manuscripta medica

  • f. 65bisv : "1460 Arnault de la Palu, maitre en astrologie".
  • f. 65bisv : "1460 Arnault de la Palu, maitre en astrologie".

Bibliographie

Exporter les données (CSV)

Ces références bibliographiques ont fait l'objet d'un traitement et disposent le cas échéant de liens vers des versions en ligne.

  • JUSTE, David (2015), Catalogus Codicum Astrologorum Latinorum. II. Les manuscrits astrologiques latins conservés à la Bibliothèque nationale de France à Paris, Paris, CNRS Éditions (Documents, études et répertoires de l'Institut de Recherche et d'Histoire des Textes, 84), ici p. 145-146 (https://www.persee.fr/doc/dirht_0073-8212_2015_cat_84_1)

Ces références bibliographiques ont été récupérées telles quelles des données à la source

    • CCMB IV, p. 354
    • Mss datés, II , p. 542
    • Moulinier-Brogi 2011, p. 230-231.

Vie du document

Sources des données

Citer cette page

Paris. Bibliothèque nationale de France, Département des manuscrits, Latin 7416, Portail Biblissima. Permalien : https://biblissima.demo.logilab.fr/ark:/43093/mdatacd32906b0b578743096e96333e9a67ebeedcf9cc (consulté le 17/10/2026)