Paris. Bibliothèque nationale de France, Département des manuscrits, Latin 9376, f. 18-20

  • Titre attesté :
    • F. 18-20. Urbani II papae epistolae et privilegia, et alia notabilia de Atrebatensi episcopatu
  • Type : unité codicologique
  • Date de fabrication : 1190 - 1210
  • Lieu de fabrication :
  • Écriture :
    • Écriture gothique.
  • Décoration :
    • Initiales de couleur rouges et vertes alternées, parfois décorées par un feston. Rubriques à l’encre rouge.
  • Support : Parchemin.
  • Composition :
    • 3 feuillets.
  • Dimensions :
    • 320 x 217 mm (justif. 225 x 158 mm).
  • Aspects codicologiques :
    • France (Arras)3 feuillets320 x 217 mm (justif. 225 x 158 mm).
  • Réglure :
    • Réglure à l’encre (Muzerelle 1-1-11/0/0/JJ) ; 55 lignes sur deux colonnes.
  • Fait partie de :

Présentation du contenu

Source des données : BnF Archives et manuscrits

  • Recueil de lettres du pape Urbanus II, de privilèges et d'autres documents concernant principalement l'évêché d'Arras.
    F. 18ra : Urbanus II papa, Epistola ad Rainoldum archiepiscopum Remensem ; inc. « Incipit de restitutione episcopi in Atrebatensi ecclesia. Urbanus episcopus servus servorum Dei dilecto confratri Rainoldo Remorum archiepiscopo salutem et apostolicam benedictionem. Noverit tua fraternitas ... ». — PL 151, col. 357C-D
    F. 18ra : Urbanus II papa, Epistola ad Rainoldum archiepiscopum Remensem ; inc. « Urbanus episcopus servus servorum Dei dilecto in Christo fratri et coepiscopo Rainoldo Remensi salutem et apostolicam benedictionem. Atrebatenses clerici cum fraternitatis tuae ... ». — PL 151, col. 361C-D.
    F. 18ra-rb : Urbanus II papa, Epistola ad clerum et populum Atrebatensem ; inc. « Urbanus episcopus servus servorum Dei dilectis filiis clero et populo Atrebatensi salutem et apostolicam benedictionem. Duo ecclesiae vestrae clerici ... ». — PL 151, col. 362A-C.
    F. 18rb : Urbanus II papa, Epistola ad clerum et populum Atrebatensem ; inc. « Urbanus episcopus servus servorum Dei clero et populo Atrebatensi salutem et apostolicam benedictionem. Atrebatensis ecclesia una ex nobilioribus ecclesiis ... ». — PL 151, col. 356D-357B.
    F. 18rb : Urbanus II papa, Epistola ad Rainoldum archiepiscopum Remensem ; inc. « Urbanus episcopus servus servorum Dei reverentissimo confratri et coepiscopo Rainoldo Remensi salutem et apostolicam benedictionem. Quod de Atrebatensi ecclesia constituimus ... ». — PL 151, col. 366A-B.
    F. 18rb-va : Urbanus II papa, Epistola ad Lambertum episcopum Atrebatensem ; inc. « Urbanus episcopus servus servorum Dei dilecto confratri et consacerdoti Lamberto ecclesiae Atrebatensis electo salutem et apostolicam benedictionem. Laetamur propter te in Domino ... ». — PL 151, col. 366C-D.
    F. 18va : Urbanus II papa, Epistola ad Rainoldum archiepiscopum Remensem ; inc. « Urbanus episcopus servus servorum Dei dilecto fratri et coepiscopo Rainoldo Remensi salutem et apostolicam benedictionem. Decuerat fraternitatis tuae prudentiam ... ». — PL 151, col. 372D-373B.
    F. 18va-vb : Urbanus II papa, Epistola ad Rainoldum archiepiscopum Remensem ; inc. « Urbanus episcopus servus servorum Dei dilectis fratribus et coepiscopis Rainoldo Remensi et suffraganeis eius salutem et apostolicam benedictionem. Cum Atrebatenses clerici electum suum ... ». — PL 151, col. 383B-384A.
    F. 18vb : Urbanus II papa, Epistola ad Alardum Atrebatensem, Bernardum Obstrevandensem archidiaconum, etc. ; inc. « Urbanus episcopus servus servorum Dei dilectis filiis Alardo Atrebatensi, Bernardo Ostrevandensi archidiaconis, et omnibus praepositis atque decanis cum omnibus clericis qui in praedictis archidiaconiis sunt, salutem et apostolicam benedictionem. Apostolicae sedis non compellit auctoritas etc. Require sicut in Romano conservantur archivo et Atrebatensi continentur munimento ». — Incomplet. PL 151, col. 382A.
    F. 18vb : Urbanus II papa, Epistola ad Aloldum S. Vedasti, etc. ; inc. « Urbanus episcopus servus servorum Dei dilectis filiis Aloldo Sancti Vedasti, Ricardo Marci[an]ensi, Alberto Hasnonensi, Haimerico Aquicinensi abbatibus, item abbatissae Sanctae Ragenfredis et abbatissae Strumensi, salutem et apostolicam benedictionem. Etc., require ut supra ». — Incomplet. PL 151, col. 383A.
    F. 18vb : Urbanus II papa, Epistola ad Robertum Flandrensium comitem ; inc. « Urbanus episcopus servus servorum Dei dilecto filio Roberto Flandrensium comiti salutem et apostolicam benedictionem. Magna tibi exultatione gratulandum ... ». — PL 151, col. 385A-B.
    F. 18vb-19rb : Urbanus II papa, Epistola ad Lambertum Atrebatensem episcopum sive privilegium Atrebatensis ecclesiae ; inc. « Privilegium Atrebatensis ecclesiae. Urbanus episcopus servus servorum Dei dilecto in Christo fratri Lamberto Atrebatensi episcopo nostris manibus consecrato, eiusque successoribus canonice substituendis in perpetuum. Liquet sanctorum canonum institutis ... ». — PL 151, col. 380B-382A, plus additions apparemment inédites (?).
    F. 19rb-va : Hugo Lugdunensis, Epistola archiepiscopi ad Robertum iuniorem Flandriae comitem ; inc. « Epistola domni Hugonis Lugdunensis archiepiscopi ad Robertum iuniorem Flandriae comitem. Hugo Lugdunensis archiepiscopi apostolicae sedis legatus Roberto nobilissimo Flandrensium comiti salutem. Venerabilem in Christo fratrem nostrum ... ». — PL 157, col. 517C-D.
    F. 19va : Urbanus II papa, Epistola ad Robertum Flandrensium comitem ; inc. « Item epistola Urbani papae II ad eundem comitem. Urbanus episcopus servus servorum Dei dilecto filio Roberto Flandrensium comiti et optimatibus suis salutem et apostolicam benedictionem. Pro karissimo fratre nostro Lamberto ... ». — PL 151, col. 406A-B.
    F. 19va : Urbanus II papa, Epistola ad Galcherum episcopum Cameracensem ; inc. « Urbanus episcopus servus servorum Dei dilecto filio Galchero Cameracensi electo salutem et apostolicam benedictionem. Meminisse te convenit ... ». — PL 151, col. 406C.
    F. 19va : Urbanus II papa, Epistola ad Lambertum episcopum Atrebatensem ; inc. « Urbanus episcopus servus servorum Dei dilecto fratri Lamberto Atrebatensi episcopo salutem et apostolicam benedictionem. Noverit dilectio tua ... ». — PL 151, col. 422B-C.
    F. 19va : Le texte se poursuit en relatant des disputes autour du concile de Claremont (inédit ?) : inc. « [I]taque Lambertus Atrebatensis episcopus iuxta oboedientiam domni papae Urbani apud Clarmontem in Arvernia cum clericis suis statuto in tempore advenit ... », expl. « ... Recitatum est Atrebatensis ecclesiae privilegium et distincte et aperte lectum atque ab omni consensu concilii sub magno silentio intente auditum collaudatum et confirmatum est. Benedictus per omnia Deus ».
    F. 19vb : De Atrebatensi episcopatu restituto, extrait ; inc. « Anno in eodem post Clarmontense concilium in subsequenti mense ianuarii XII kal. februarii ... ». — Recueil des historiens des Gaules et de la France, tome XIV, éd. Michel-Jean-Joseph Brial, Paris, 1806, p. 755C-756A.
    F. 19vb : Gregorius IV papa, Epistola ad universos episcopos, extrait ; inc. « Gregorius universis copepiscopis per Galliam, Europam, Germaniam, et per universas provincias constitutis pro Aldrico Cenomannorum episcopo decretum apostolicae sedis mittens ait : Nulli fas est vel velle vel posse transgredi ... ». — PL 106, col. 853A (passim).
    F. 19vb-20ra : Pascalis II papa, Epistola ad Lambertum episcopum Atrebatensem ; inc. « Pascalis episcopus servus servorum Dei venerabili fratri Lamberto Atrebatensi episcopo eiusque successoribus canonice substituendis in perpetuum. Quae iuste a patribus constituta sunt ... ». — Recueil des historiens des Gaules et de la France, tome XIV, éd. Michel-Jean-Joseph Brial, Paris, 1806, p. 756B-C.
    F. 20ra : Pascalis II papa, Epistola ad R. archiepiscopum Remensem ; inc. « Pascalis episcopus servus servorum Dei venerabili fratri R. Remensi archiepiscopo samutem et apostolicam benedictionem. Quod de Atrebatensis episcopatus restitutione ... ». — Recueil des historiens des Gaules et de la France, tome XIV, éd. Michel-Jean-Joseph Brial, Paris, 1806, p. 756D-757A.
    F. 20ra-rb : Pascalis II papa, Epistola ad clerum et populum Atrebatensium ; inc. « Pascalis episcopus servus servorum Dei clero et populo Atrebatensium salutem et apostolicam benedictionem. Audivimus quosdam perverse agentes ... ». — Recueil des historiens des Gaules et de la France, tome XIV, éd. Michel-Jean-Joseph Brial, Paris, 1806, p. 757A-B.
    F. 20rb : Epistola Sansonis archiepiscopi Remensis ad omnes fideles ; inc. « Sanson Dei gratia Remorum archiepiscopus fidelibus tam futuris quam presentibus. Defuncto felicis memoriae Rainaldo archiepiscopo dominus rex Ludovicus ... ». — Recueil des historiens des Gaules et de la France, tome XVI, éd. Michel-Jean-Joseph Brial, Paris, 1813, p. 6A-B.
    F. 20rb : Alexander III papa, Epistola ad capitulum ecclesiae Remensis ; inc. « Alexander episcopus servus servorum Dei dilectis filiis, decano, thesaurario, archidiacono, et universo capitulo Remensi salutem et apostolicam benedictionem. Quorundam est nobis relatione suggestum quod dilectus filius noster dictus Cathalausiensium electus ... ». — PL 200, col. 331A-C.

Source des données