An entry point to the written heritage of the Middle Ages and the Renaissance in Western Europe, from the 8th to the 18th century.
A search engine of interoperable digitized manuscripts and rare books
Collaborative platform to manage and publish Biblissima authority data
Help for reading and learning classical languages, XML editing tools and environments
Expertise service around IIIF standards
Biblissima+ Identifier: https://data.biblissima.fr/entity/Q311514
IIIF Manifest
Digitisation:
Full digitisation
Papier (filigrane Briquet 7529 : Milan, 1427), XVe s. (a. 1438), II + 137 + 3 ff. (f. 137 v°, [138v°-140 v°] blancs), 286 X 202 mm., just. : 192/196 X 115/118 mm., 30 long. lignes, réglure à la mine de plomb repassée à l’encre. Cahiers : 12, 2-1510, signés a-q de 2 à 15 (les signatures sont en partie rognées), avec réclames horizontales dans le coin droit à la fin de chaque cahier. Initiales rubriquées ou rouges et bleues, titres, didascalies, noms, sigles des personnages et souscription finale rubriqués. Gloses marginales et interlinéaires contemporaines aux f. 4-26, éparses à partir du f. 14. Reliure moderne en maroquin rouge avec une petite bordure dorée portant le chiffre « D » frappé en or dans un médaillon répété trois fois au dos.
inc. : « Caliopii ut quidam... » (f. 2).
expl. : «... uestre famille » (f. 136 v°).
: « hercle amicus... » (f. 137).
Data Source: Persée - DER-IRHT, XLI
f. 1-4 : Commentarius in Terentii comoedias.
f. 1-2 : ‹Commentum Brunsianum : Argumentum ad Andriam›.
inc. : « Andria prima fabula ideo uocatur, quia ex Andro insula grecorum uenit... ».
expl. : «... uidelicet ualete, plaudite, fauete etc. unum noto quod hec comedia non designatur ab autore quo tempore acta esset ut fit in aliis » (éd. Y.-F. Riou, op. cit. infra, p. 109-112).
f. 2-2 v° : In Eunuchum.
titre : « Fabula Eunuchi ».
inc. : « Phedria adolescens filius Lachis adamauit Thaydem meretricem quam eciam... ».
expl. : «... et hoc facit Gnatone suadente. Cetera in textu copiosus habentur » (texte remanié — éd. G. Geppert, Zur Geschichte der Terentianischen Texteskritik (Archiv für Philologie und Pädagogik, 18, 1852, p. 35-36).
f. 2 v°-3 : In Heautontimorumenon.
titre : « Fabula Heutontumerumenon ».
inc. : « MEnedemus habuit unicum filium nomine Cliniam ...».
expl. : «... et clytipho dimisit Bachydem, meretricem et accepit uxorem. Cetera sunt in textu » (éd. G. Geppert, op. cit. supra, p. 38).
f. 3 : In Adelphos.
titre : « Fabula Adelphes ».
inc. : « DEmea et Micio fratres fuere. Demea habuit duos filios... ».
expl. : «... et Thesipho mitigato duro patre Demea potitur Citaristria » (éd. G. Geppert, op. cit. supra, p. 39).
f. 3-4 : In Hecyram.
titre : « Fabula Echere ».
inc. : « PAmphilus quidam adolescens Atheniensis filius Lachis et Sostrate adamat Bachidem meretricem... ».
expl. : «... et uxorem et filium reduxit. Cetera in textu » (éd. G. Geppert, op. cit. supra, p. 39-40).
f. 4 : In Phormionem.
titre : « Fabula Phormionis ».
inc. : « DVO fratres fuerunt Athenis, Vnus Cremes, alter Demipho uocabatur... ».
expl. : «... a Phormione qui sciebat senem aliam habere Lemni uxorem. Cetera sunt copiosius in textu » (éd. G. Geppert, op. cit. supra, p. 41-42).
f. 4 v° : Epitaphium Terentii (Anthol. lat. 487 c).
titre : « Epytaphium Terrencii ».
f. 4 v°-137 : TERENTIVS, Comoediae (cum glossis).
f. 4 v°-25 : ‹Andria›.
(gloses) inc. f. 5 marge inf. : « Vos istec intro afferte (I, 1, 28) In hac prima scena ponuntur collocutiones Simonis patris Pamphili et Sosie liberi sui de apparatu falsarum nuptiarum ut cognoscatur... » (même glose dans les mss. Klosterneubourg, Stiftsbibl. 743 A (a. 1452) f. 9 marge droite, écrit à Klosterneubourg ; Munich, Universitätsbibl. 4° 536 (XVe s.) f. 3 marge droite, d’origine italienne ; Vienne, Österreichische Nationalbibl. lat. 3123* (a. 1401) f. 11 v° marge gauche, écrit à Bologne).
f. 25-48 v° : Eunuchus.
titre : « Incipit Eunuchus » suivi de la didascalie : « Acta ludis Megalensibus... ».
avec aussi l’arg. : « MEretrix adolescentem... » (éd. cf. supra, Amiens, Bibl. mun. 441, f. 13 v°).
f. 48 v°-72 : Heautontimorumenos.
didascalie : « Acta ludis Megalensibus Lucio... » suivie du titre : « Incipit Heutontumerumenon ».
f. 72 v°-94 : Adelphoe.
titre : « Incipit Adelphe » suivi de la didascalie : « Acta ludis funebribus... ».
(arg.) expl. remanié : «... exorato suo patre duro Demea » (cf. J. Marouzeau, Térence, Comédies, 3, Paris, Les Belles Lettres, 1966, p. 104 n.).
f. 94 v°-113 v° : Hecyra.
titre : « Incipit Echyra » suivi de la didascalie : « Acta Echyra in ludis... ».
f. 113 v°-137 : Phormio.
titre : « Incipit Phormio » suivi de la didascalie : « Acta ludis Romanis... ».
à la fin : «... Explicit liber Terrencii ».
f. [140] (add. XVe s.) : « Libido est quelibet uiciosa et inordinata uoluntas » (DONATVS, Commentum Terenti Hecyra, II, 245, texte remanié).
(add. d’une autre main) : TERENTIVS, Andria (extrait).
« Dum in dubio est animus paulo momento hec uel illuc impellitur » (I, 5, 266 ; cf. H. Walther, Proverbia, n° 6550).
Origine : italienne, écriture humanistique ronde avec a cursif pour le texte, humanistique cursive pour les gloses. Le copiste Hermannus de Saxonia signe et date au f. 137 : « Deo gratias... finitus per me Hermannum de Saxonia sub anno Domini M°CCCC°XXX VIII° » ainsi que le destinataire Pelegrinus de Goch qui ajoute deux lignes plus bas : « Hunc Therencium scribi feci ego Pelegrinus de Goch in studio Papiensi M.CCCC.XXX° octauo. Et ualet florenos renenses tres et unam quartam ».
Possesseur : Pelegrinus de Goch (cf. supra Origine) ; possesseur inconnu qui a fait faire la reliure à son initiale D (à moins qu’il s’agisse seulement d’une lettre de classement, cf. ancienne cote au f. I : « III D 221 » (XVIIIe s.?) ; Jules Garinet dont l’ex-libris imprimé est collé au verso du plat sup. : « Garinet Ms. 79 » ; autre cote sur une étiquette collée au dos de la reliure « A 110 ».
These bibliographical references have been processed and may include links to online versions.
These bibliographical references have been retrieved as is from the source data.
RDF exports to come…
You can view and manipulate this document directly on this site, compare it to others using the Mirador viewer, or drag and drop this icon into the IIIF viewer of your choice. Read more about IIIF This Manifest is enriched and includes: - annotations - a full-text search - an index