Paris. Bibliothèque nationale de France, Département des manuscrits, Latin 3553

Contents

Data Source: BnF Archives et manuscrits

  • Un manuscrit précédé et suivi d'un fragment de manuscrit.


    F. 1-1v Commentaire sur le De interpretatione, incomplet du début et de la fin : « ... vere quia minus impossibile est... Fiunt enim in illis etc... — ... non erunt » ; cf. le commentaire de Boèce, 2e éd., l. V et VI, P.L., LXIV, 593 et sq.

    F. 2 Fin d'un commentaire des Topica : « ... et de diffinitione... — ... in diversis determinatur. Hec breviter suficiant [sic] circa librum Thopichorum ». — Exposé sur les Analytica priora : « [I]n libro Priorum sillogismus sinpliciter est subjectum... — ... vel ad contradictoria et hec sufficiant de libro Priorum ».

    F. 2-2v Exposé sur les Analytica posteriora : « [I]n libro Posteriorum subjectum est sillogismus demostrativus [sic]... — ... lapides sunt decisi », incomplet de la fin ; cf. ms. Erfurt Ampl. F. 346, f. 76-77.


    F. 3-50v Recueil de sermons. [In Purificatione] « Delectabile est oculis videre... (Eccl. XI, 7). Secundum quod dicit Ambrosius super illud Luce 2 : Responsum acceperat Symeon... (Lc. II, 26). Cupiebat enim Symeon... » (3-3v) ; — « In purificatione b. Marie virginis. Accipe puerum istum... (Ex. II, 9). Vulgo dicitur quod qui nourri si asavore. Isti enim qui nutriunt... » (3v-4) ; — « In nativitate b. Virginis. Edificabatur hec domus ante annos... (III Esd. VI, 14). Quere ubi per domum istam, que domus Dei dicebatur, beatissima Virgo... » (4v-6v) ; — « In adventu Domini. Sicut in die honeste ambulemus... (Rom. XIII, 13). Dicetur in illa die : Confitemini. Vulgo dicitur quod incognita curialitas... » [JACOBUS DE LAUSANNA] (éd. Paris, 1530, f. 2-3) ; cf. Hauréau, Notices, III, 110-111 ; J.B. Schneyer, dans Repert. lat. Serm., III, 54, n° 1 (6v-7v) ; — « Homo quidam fecit cenam... (Lc. XIV, 16). Beatus Augustinus loquens de Christo... », cité comme anonyme par Hauréau, op. cit., III, 114 ; attribué à JACOBUS DE LAUSANNA par Schneyer, op. cit., III, 79-80, n° 311 (7v-9v) ; — « De sanctis martiribus. Beati qui persecutionem paciuntur... (Mt. V, 10). Omnis dolor quam aliquis voluntarie... », incomplet de la fin ; attribué à JACOBUS DE LAUSANNA par Hauréau, op. cit., III, 112 ; Schneyer, op. cit., III, 114, n° 732 (9v-11) ; — « Beati mundo corde... (Mt. V, 8). Vulgariter dicitur : quod oculis non videt cor, cor non dolet. Exemplum est de Agar... » ; cf. ms. Latin 14966, 2e série, f. 67 (11-12) ; — « De nativitate Virginis. Judeis nova lux oriri visa est... (Esth. VIII, 16). Deus qui mirabiliter formavit hominem... », sous le nom de DUR[ANDUS DE SANCTO PORCIANO] dans le ms. Latin 14799, f. 133v ; cf. Hauréau, op. cit., III, 84-85 ; Glorieux, Maîtres en théol., I, 217 ; Schneyer, op. cit., I, 821, n° 5 (12-13v) ; — « In Ramis palmarum. Mane floreat et transeat... (Ps. LXXXIX, 6). Dicitur communiter que nus ne voit que a l'eul li pent... », attribué à JACOBUS DE LAUSANNA par Schneyer, op. cit., III, 68, n° 169 (13v-14v) ; — « De s. Johanne. Fuit homo missus a Deo... (Joh. I, 6). Vulgo dicitur quod nova inducunt... » [ID.] d'après Schneyer, op. cit., III, 99, n° 548 (14v-15) ; — « Unius confessoris. Qui sustinuerit usque in finem... (Mc. XIII, 13). IIntra sicut in illo sermone : Beati qui persecutionem... (Mt. V, 10) n quibus verbis tria tanguntur... » [ID.] d'après Hauréau, op.. cit ., III, 115 ; et Schneyer, op. cit., III, 114, n° 728 (15-17) ; — « In annuntiatione Domini. Pulcherrima mulierum eligitur... (Jud. V, 30). Ratio et curialitas hec habent quando persona magni valoris... », attribué à DUR[ANDUS DE SANCTO PORCIANO] dans le ms. Latin 14799, f. 131, incomplet de la fin ; cf. Hauréau, op. cit., III, 82-83 ; Glorieux, op. cit., I, 217 ; Schneyer, op. cit., I, 820, n° 1 (17-18) ; — « In nativitate Domini. De ventre matris mee vocavit me... (Is. XLIX, 1). Si servaveris doctrinam... (Prov. XXII, 18). Divites solent habere servatoria... » (18-19v) ; — « Unius marthiris [sic]. Dilectus meus candidus... (Cant. V, 10). Sapiens docet nos in suis moralibus... » (19v-22v) ; — « In Pascha. Si consurexistis [sic] cum Christo... (Col. III, 1). Quicumque est sollicitus de aliquo bono... » ; cf. ms. Latin 14966, 2e série, f. 88v (22v-24) ; — « Veneris benedicti. Attendite et videte si est dolor... (Thren. I, 12). Videte fratres ne forte sit... (Hebr. III, 12). Sermo divinus est impressio... » ; cf. ms. Latin 14966, 2e série, f. 39v (24-26) ; — « De Omnibus sanctis. Laudemus viros gloriosos... (Eccli. XLIV, 1). Ante mortem non laudet hominem... (Eccli. XI, 30). Et ratio est : soli boni et virtuosi sunt laudendi... », attribué à JACOBUS DE LAUSANNA par Schneyer, op. cit., III, 110, n° 673 (26-27) ; — « Salutant nos omnes sancti... (II Cor. XIII, 12). Sicut dicit Philosophus, secundo de Generatione... » (27-30) ; — « De s. Stephano. Amice ascende superius... (Lc. XIV, 10). Secundum Philosophum, primo Ethicorum, quemadmodum in Olimpiadibus... » (30v-32v) ; — « De adventu Domini. Venit fortior me... (Mc. I, 6). Sicut dicit Philosophus in secundo de Anima, quedam non videntur... » (32v-34) ; — « In Penthecostem [sic]. Descendit ignis a Deo... (Apoc. XX, 9). Quandoque contingit secundum naturam post recessum nubis... », incomplet de la fin [JACOBUS DE LAUSANNA] (éd. Paris, 1530, f. 147v-149v avec var.) ; cf. Schneyer, op. cit., III, 78, n° 287 (34-36) ; — « In assumpcione b. Marie. Sedet ad dexteram majestatis... (Hebr. I, 3). Nichil prohibet eamdem rem alicui deberi... », cité comme anonyme par Hauréau, op. cit., III, 95-96 ; attribué à JACOBUS DE LAUSANNA par Schneyer, op. cit., III, 104, n° 600 (36-39v) ; — « In Pascha. Surge, comede de venatione... (Gen. XXVII, 25). Scribent et est verbum satis vulgale [sic]... — ... sanguinem non habebitis », réclame : « vitam in vobis », incomplet par suite d'une lacune entre les ff. 42 et 43 (39v-42v) ; — Sermon incomplet du début : « [...]cium, similis ero Altissimo (Is. XIV, 14) ubi hec tria insinuantur... » (43-44v) ; — « In dedicatione ecclesie. Sanctificavit tabernaculum suum Altissimus ... (Ps. XLV, 5). Naturaliter quodlibet quiescit in loco... », cité comme anonyme par Hauréau, op. cit., V, 286-287 ; attribué à JACOBUS DE LAUSANNA par Schneyer, op. cit., III, 115, n° 739 (44v-47) ; — « De Visitatione. Visitavi vos et vidi omnia... (Ex. III, 16). Si antiqui patres ad memoriam reducantur... » (47-48v) ; — « Humiliamini sub potenti manu Dei ...(I Petr. V, 6). Prothema : quasi tuba exalta... (Is. LVIII, 1). Ideo in principio rogemus etc. Humiliamini etc. Communiter dicitur : Biau se chastie... » (48v-49v) ; — « In dedicationibus sermo secundus. Domine dilexi decorem domus tue... (Ps. XXV, 8). Videns propheta David in spiritu constitutus... — ... in domum Domini ibimus ad quam nos perducat qui vivit etc. » [GUIBERTUS DE TORNACO] (éd. Sermones ad omnes status..., Lyon, 1511, f. XXXv-XXXII) ; cf. Schneyer, op. cit., II, 299, n° 199 (49v-50v).

    F. 50v Liste de thèmes de sermons.


    F. 51-52v Sermons [De assumptione Virginis]. « Amavit eam rex... (Esth. II, 17). Sicut scriptum est de Hester ad litteram... » ; cf. ms. Laon 289, f. 12 (51-52) ; — « Fecit rex grande convivium... (Esth. I, 3). Hodie dilectissimi dicitur Filius qui es verus pacificus... — ... Ps. Panis cor hominis... », incomplet de la fin (52-52v).

Participants

Provenance

Data Source: BnF Archives et manuscrits

  • A fait partie de la bibliothèque de J. B. Colbert. —

Subjects and themes

Data Source: BnF Archives et manuscrits

  • Incipit du lemme biblique

    Accipe puerum istum et nutri mihi... (Ex. II, 9).

    Incipit

    Vulgo dicitur quod QUI NOURRI SI ASAVORE. Isti enim qui nutriunt animalia...

    f. 3v

    Incipit du lemme biblique

    Adamavit eam rex plus quam omnes mulieres... (Esth. II, 17).

    Incipit

    Sicut scriptum est de Esther ad litteram, spiritualiter tamen...

    f. 51

    Incipit du lemme biblique

    Adtendite et videte si est dolor... (Thren. I, 12)

    Incipit

    Videte fratres ne forte sit... (Hebr. III, 12)

    f. 24

    Incipit du lemme biblique

    Aedificabatur haec domus ante annos multos... (III Esdr. VI, 14)

    Incipit

    Quaere ubi per domum istam quae domus Dei dicebatur...

    f. 4v

    Incipit du lemme biblique

    Amice, ascende superius... (Lc. XIV, 10).

    Incipit

    Secundum Philosophum, primo Ethicorum, quemadmodum in Olympiadibus...

    f. 30v

    Incipit du lemme biblique

    Beati mundo corde... (Mt. V, 8).

    Incipit

    Vulgariter dicitur : Quod oculis non videt cor, cor non dolet...

    f. 11

    Incipit du lemme biblique

    Beati qui persecutionem patiuntur... (Mt. V, 10).

    Incipit

    Omnis dolor quem aliquis voluntarie patitur aut habet delectationem...

    f. 9v

    Incipit du lemme biblique

    De ventre matris meae recordatus est... (Is. XLIX, 1).

    Incipit

    Si servaveris doctrinam... (Prov. XXII, 18). Divites solent habere servatoria in quibus servant pisces...

    f. 18

    Incipit du lemme biblique

    Delectabile est oculis videre solem... (Eccl. XI, 7)

    Incipit

    Secundum quod dicit Ambrosius super illud Lc. II (26) : Responsum accéperat... Simeon...

    f. 3

    Incipit du lemme biblique

    Descendit ignis a Deo de caelo... (Apoc. XX, 9).

    Incipit

    Quandoque contingit secundum naturam post recessum nubis a terra...

    f. 34

    Incipit du lemme biblique

    Dilectus meus candidus et rubicundus... (Cant. V, 10).

    Incipit

    Sapiens docet nos in suis Moralibus quod omnis dilectio...

    f. 19v

    Incipit du lemme biblique

    Domine, dilexi decorem... (Ps. XXV, 8).

    Incipit

    Videns propheta David in spiritu constitutus exsultationem quae est in domo...

    f. 49v

    Incipit du lemme biblique

    Fecit rex grande convivium universis servis suis... (cf. Esth. I, 3)

    Incipit

    Hodie, dilectissimi, dicitur : Filius qui es verus pacificus...

    f. 52

    Incipit du lemme biblique

    Fuit homo missus a Deo... (Joh. I, 6).

    Incipit

    Vulgo dicitur quod nova inducunt in admirationem...

    f. 14v

    Incipit du lemme biblique

    Homo quidam fecit cenam magnam... (Lc. XIV, 16).

    Incipit

    Beatus Augustinus loquens de Christo in quadam homilia dicit...

    f. 7v

    Incipit du lemme biblique

    Humiliamini sub potenti manu Dei... (I Petr. V, 6).

    Incipit

    Communiter dicitur : BIAN SE CHASTIE QUI PAR AUTRI SE CHASTIE. Felix quem faciunt...

    f. 48v

    Incipit

    Prothema : Quasi tuba exalta... (Is. LVIII, 1). Ideo in principio etc...

    f. 48v

    In libro Posteriorum subjectum est syllogismus demonstrativus...

    f. 2

    In libro Priorum syllogismus simpliciter est subjectum...

    f. 2

    Incipit du lemme biblique

    Judaeis nova lux oriri visa est... (Esth. VIII, 16).

    Incipit

    Deus qui mirabiliter formavit hominem...

    f. 12

    Incipit du lemme biblique

    Laudemus viros gloriosos... (Eccli. XLIV, 1).

    Incipit

    Ante mortem non laudet hominem... (Eccli. XI, 30). Et ratio est : soli boni et virtuosi...

    f. 26

    Incipit du lemme biblique

    Mane floreat et transeat... (Ps. LXXXIX, 6)

    Incipit

    Dicitur communiter QUE NUS NE VOIT QUE A L'EUL LI PENT...

    f. 13v

    Incipit du lemme biblique

    Pulcherrima feminarum eligitur ei... (Judic. V, 30).

    Incipit

    Ratio et curialitas haec habent quando persona magni valoris venit...

    f. 17

    Incipit du lemme biblique

    Qui sustinuerit usque in finem... (Mc. XIII, 13)

    Incipit

    Intra sicut in illo sermone : Beati qui persecutionem... (Mt. V, 10)

    f. 15

    Incipit du lemme biblique

    Salutant vos omnes sancti... (II Cor. XIII, 12)

    Incipit

    Sicut dicit Philosophus, secundo De Generatione, sicut instrumenta artis non movent...

    f. 27

    Incipit du lemme biblique

    Sanctificavit tabernaculum suum... (Ps. XLV, 5).

    Incipit

    Naturaliter quodlibet quiescit in loco sibi convenienti...

    f. 44v

    Incipit du lemme biblique

    Sedet ad dexteram majestatis... (Hebr. I, 3).

    Incipit

    Nihil prohibet eamdem rem alicui deberi dupliciter...

    f. 36

    Incipit du lemme biblique

    Si consurrexistis cum Christo... (Col. III, 1).

    Incipit

    Quicumque est sollicitus de aliquo bono acquirendo...

    f. 22v

    Incipit du lemme biblique

    Sicut in die honeste ambulemus... (Rom. XIII, 13).

    Incipit

    Dicetur in illa die : Confitemini. Vulgo dicitur...

    f. 6v

    Incipit du lemme biblique

    Surge, comede de venatione mea... (Gen. XXVII, 19)

    Incipit

    Scribent, et est verbum satis vulgare et commune, quod omni tempore diligit qui amicus est...

    f. 39v

    Incipit du lemme biblique

    Venit fortior me... (Mc. I, 7)

    Incipit

    Sicut dicit Philosophus in secundo De Anima, quaedam non videntur luminc...

    f. 32v

    Incipit du lemme biblique

    Visitavi vos et vidi omnia... (Ex. III, 16)

    Incipit

    Si antiqui Patres ad memoriam reducantur, moderni praedicatores...

    f. 47

    ARISTOTELES -- Commentarii in opera In Analytica priora
    ARISTOTELES -- Commentarii in opera In Analytica posteriora
    ARISTOTELES -- Commentarii in opera In De Interpretatione vel Periermenias (excerpta)
    ARISTOTELES -- Commentarii in opera In Topica (excerpta)
    COLBERT (Jean-Baptiste) -- Possesseur
    DURANDUS DE SANCTO PORCIANO, O.P. -- Sermones
    GILBERTUS TORNACENSIS, O.F.M. -- Sermones ad status
    JACOBUS DE LAUSANNA, O.P. -- Sermones
    JACOBUS DE LAUSANNA, O.P. -- Sermones (attribués par Schneyer, Repert. lat. Serm.)
    Réclames prouvant la perte d'un ou de plusieurs cahiers -- « vitam in nobis »
    RELIURE -- Reliures XVIIIe s. aux armes et chiffre royaux
    SERMONS ANONYMES -- Sermones inter plurium auctorum collectionem
    Sermones inter unius auctoris collectionem -- Sermones singuli
    Sermones inter unius auctoris collectionem -- De Adventu
    Sermones inter unius auctoris collectionem -- In Nativitate Domini
    Sermones inter unius auctoris collectionem -- In Parasceve
    Sermones inter unius auctoris collectionem -- In Pascha
    Sermones inter unius auctoris collectionem -- De Sanctis et festis Adsumptio
    Sermones inter unius auctoris collectionem -- De Sanctis et festis Annunciatio
    Sermones inter unius auctoris collectionem -- De Sanctis et festis Nativitas Mariae
    Sermones inter unius auctoris collectionem -- De Sanctis et festis Purificatio
    Sermones inter unius auctoris collectionem -- De Sanctis et festis Omnium sanctorum festum
    Sermones inter unius auctoris collectionem -- De Sanctis et festis Stephanus protomartyr
    Sermones inter unius auctoris collectionem -- Communes de uno martyre
    Sermones inter unius auctoris collectionem -- De diversis De visitatione

Data source