Paris. Bibliothèque nationale de France, Département des manuscrits, Latin 2822

  • Attested titles :
    • Alcuinus
    • S. Beda
    • S. Isidorus Hispalensis
  • Other label of the document :
    • Paris. Bibliothèque nationale de France, Département des manuscrits, Latin 2822
    • Paris. BnF, Latin 2822
  • Held at : Paris. Bibliothèque nationale de France, Département des manuscrits
  • Languages : Latin
  • Author : Isidore de Séville (saint, 0560?-0636) | Bède le Vénérable (saint, 0673?-0735)
  • Date of Origin :
  • Support Material : Parchemin.
  • Composition :
    • 150 ff.
  • Format :
    • 260 × 195 mm.
  • Codicological details :
    • En marge du f. 57, inscription en capitale tracée à la pointe : « Wipertus feliciter me fecit » — Aux ff. 105v et 106 : « Alleluia... », « Diligam te... » avec notation messine. — Au f. 150v, essai de plume. — Provient de Saint-Remy de Reims d'après la mention, en capitale rustique, des ff. 72v-73 : « Rotlandus dedit liber ad scole sancti Remigii », l'ex-libris et la cote : « vol. CC et IIIIXX et ij » du XIIIe s. qui se trouvent au f. 96. Appartint à J.-A. de Thou dont la signature se trouve au f. 1Initiales vertes ou rouges. Au f. 80, titre en capitale de couleur à lettres enclavées. Rubriques. Notes marginales. Deux parties comportant les lacunes : 1°, f. 1-79, mq. cahiers I, VIII, X, plusieurs ff. du cahier XII, 1 f. coupé entre les ff. 28 et 29 ; 2°, f. 80-150, 1 cahier signé XVIIII, 3 cahiers signés V-VII. lacune, 1 cahier non signé, 4 cahiers signés XV-XVIII, 2 ff. coupés à la fin du dernier cahier, 1 f. ajouté.150 ff.260 × 195 mm.
  • Binding :
    • Reliure veau raciné au chiffre de Charles X.

Digitisations

IIIF Manifest

Contents

Data Source: BnF Archives et manuscrits

  • F. 1-79v [S. ISIDORUS HISPALENSIS, Quaestiones in Veteri Testamento] texte incomplet par suite de nombreuses lacunes matérielles ; In Genesim, depuis : «... id est in similitudinem... » [XII, 1] (P. L., LXXXIII, 240-288) (1-28) ; — In Exodum, depuis c. 6 : « prudenti viro qui edificat... » avec table (28-28v) (ibid., 288-322) (29-45v) ; — In Leviticum, table (45v-46) ; — In Numeros, avec table (46), [I-XXXIV] jusqu'à : «... sed in extremis terre... » (ibid., 339-354) (46-53v) ; — In Deuteronomium, depuis : «... ex estimatione dispiciat... » [XX. 2] (ibid., 369-370) (54) ; — In Josue, avec table (54v) (ibid., 371-380) (54v-59v) ; — In librum Judicum, avec table (59v), [I-V, 12] jusqu'à : «... qui et despecta salute corporum... » (ibid., 379-385) (59v-62v) ; — In l. Regum, depuis : «... sacerdotii regnique exstinctam... » [I-III, 3] table en tête de chaque livre (ibid., 395-422) (63-77v) ; — In Esdram, avec table (77v-78) (ibid., 421-424) (77v-78v) ; — De Machabeis (ibid., 423-424) (78v) ; — Fragment sur le prophète Elisée : « Mulier quedam de uxoribus prophetarum clamavit ad Heliseum dicens... — ... spiritu redeunte surrexit » (78v-79v).

    F. 80-149v Série de commentaires sur les livres sapientiaux : Prologue : « Salomon quippe interpretatur pacificus tria volumina edidit... — ... id est contemplativam » [S. ISIDORUS HISPALENSIS, In libros Veteris et Novi Testamenti proemia § 26] (P. L., LXXXIII, 164) (80) ; « Parabole Salomonis filii David regis Israhel. Parabole sunt qui comparatione visibilium rerum... — ... qui divina eloquia prius personare nesc???iebat » [abrégé de BEDE, Super parabolas Salomonis allegorica expositio, c. I-XXXI] (P. L., XCI, 937-1029) (80-119), avec lacune probable entre les ff. 111v et 112 ; — « Doctrina id est sae???ra Scriptura. Aleph... Mulierem fortem quis inveniet ? Mulier fortis ecclesia... — ... Lamech. Adjutorium hoc est lucem manifestius est... » [abrégé de BEDE, De muliere forti] (ibid., 1039-1048) (119-119v) ; — « Incipit Eclesiastes hoc est Coelet. Salomonis hic liber qui Eclesiastes apellatur concionator proprie dicitur... — ... ut recipiat unusquisque prout gessit sive bonum sive malum » [abrégé des Commentaria in Ecclesiasten, attribués à Alcuin] (P. L., C, 670-720) (120v-139) ; — « Incipti Cantica Canticorum id est Sira Sirim. Osculetur me... Vox eclesie visionem atque reconciliationem sponsi sui ac domini prestolantis. Osculum enim reconciliationem significat... — ... qui habitas in hortis... [Cant. VIII, 13] ut cantum bone predicationis emittat in qua ille delectetur » ; cf. J. Leclercq, dans Revue Mabillon XXXI (1944), 5, n. 2. (139-149v).

    F. 150-150v Fragment de lectionnaire : « Lectio Johel prophetae. Hec dicit Dominus Deus. Exultate... » [Joel, II, 23-27]. « Lectio s. evangelii secundum Lucam. In illo tempore venit ad Jesum vir... » [Luc. VIII, 41-55] essai de plume (IXe s. début) : « Filia, fides tua te sauvvam fecit ».

    Voir t. III, 404-405.

    F. 80-119, 119-119v, 120v-139. Cf. Stegmüller, Repertorium biblicum, VII, nos 10362, 10363, 10364.

    F. 139-149v. [JUSTUS DE URGEL, Explicatio mystica in Cantica canticorum, recensio brevior] ; cf. Stegmüller, Repertorium biblicum, VII, n° 10365, et Stegmüller-Reinhardt, op. cit., Suppl., IX, n° 5332.

    Correspond au n° 268 de la bibliothèque de J. A. de Thou ; cf. ms. Dupuy 653, f. 16.

    f. 139-149v : cf. J. Leclercq, dans Studia Anselmiana, XX (1948), 206.

    f. 150v : essai de plume (IXe s. début) : « Filia, fides tua te sauvvam fecit ».

Participants

Bibliography

These bibliographical references have been processed and may include links to online versions.

  • Alcuino (2004), Commento al Cantico dei Cantici : con i commenti anonimi «Vox Ecclesie«, «Vox antique Ecclesie», éd. Rossana GUGLIELMETTI, Firenze, SISMEL-Edizioni del Galluzzo (Millennio Medievale, 53), ici p. 21, 188, 201-232, 265-305
  • BARTÒLA, Alberto (2005), "Alcuino, Commento al Cantico dei Cantici con i commenti anonimi Vox ecclesie, Vox antique ecclesie. Edizione critica a cura di Rossana E. Guglielmetti, Firenze, SISMEL, 2004", Archivum latinitatis medii aevi, 63, p. 346-349, ici p. 348 (https://www.persee.fr/doc/alma_0994-8090_2005_num_63_1_912)
  • CASTALDI, Lucia (éd.), CHIESA, Paolo (éd.) (2005), La trasmissione dei testi latini del Medioevo : Te. Tra. 2, Firenze, SISMEL-Edizioni del Galluzzo (Millennio Medievale, 57), ici p. 48
  • GUGLIELMETTI, Rossana (2005), "Il commento al Cantico dei Cantici di Alcuino di York : appunti per un'edizione", dans LEONARDI, Claudio (éd.), ORLANDI, Giovanni (éd.), Biblical studies in the early middle ages. Proceedings of the conference, Gargnano on Lake Garda, 24-27 June 2001, Firenze, SISMEL Ed. del Galluzzo, p. 143-153, ici p. 146
  • POIREL, Dominique, ELFASSI, Jacques (2004), "Isidorus Hispalensis ep.", dans CHIESA, Paolo (éd.), CASTALDI, Lucia (éd.), La trasmissione dei testi latini del Medioevo, Firenze, SISMEL-Ed. del Galluzzo, (Te. Tra., 1), p. 196-226, ici p. 204
  • REILLY, Diane Joyce (2006), The art of reform in eleventh-century Flanders : Gerard of Cambrai, Richard of Saint-Vanne and the Saint-Vaast Bible, Leiden, Brill (Studies in the history of Christian traditions, 128), ici p. 232 (https://archive.org/details/artofreforminele0000reil)
  • STOTZ, Peter (2002), "Chronique - Pays de langue allemande (2002)", Archivum latinitatis medii aevi, 60, p. 263-287, ici p. 275 (https://www.persee.fr/doc/alma_0994-8090_2002_num_60_1_1799)

Subjects and themes

Data Source: BnF Archives et manuscrits

  • [...] Mulier fortis Ecclesia catholica vocatur, mulier videlicet...

    f. 119

    Mulier quaedam de uxoribus prophetarum clamavit ad Eliseum...

    f. 78v

    Incipit du lemme biblique

    Mulierem fortem quis inveniet ?... (Prov. XXXI, 10).

    Incipit

    Mulier fortis Ecclesia catholica vocatur, mulier videlicet...

    f. 119

    Incipit du lemme biblique

    Osculetur me osculo oris... (Cant. I, 1).

    Incipit

    Vox Ecclesiae visionem atque reconciliationem sponsi sui...

    f. 139

    Parabolae sunt quae comparatione visibilium Apostolus ait...

    f. 80

    Salomon quippe interpretatur pacificus ; tria volumina edidit...

    f. 80

    [...] Vox Ecclesiae visionem atque reconciliationem sponsi sui ac Domini...

    f. 139

    ALCUINUS -- Abbreviatio : Commentarii in Ecclesiasten abbreviatio
    BEDA VENERABILIS (s.) -- Expositio allegorica in parabolas Salomonis. Abbreviatio
    BEDA VENERABILIS (s.) -- De Muliere forti (abbreviatio)
    COLBERT (Jean-Baptiste) -- Possesseur
    ISIDORUS HISPALENSIS (s.) -- Prooemia in libros Veteris et Novi Testamenti. Excerptum
    ISIDORUS HISPALENSIS (s.) -- Quaestiones in Vetus Testamentum
    JUSTUS DE URGEL -- Explicatio mystica in Cantica, recensio brevior
    LECTIONNAIRE DE LA MESSE -- Fragments
    Notation musicale -- Notation messine
    REIMS (Marne) -- Abbaye Saint-Rémi. Possesseur
    RELIURE -- Reliures au chiffre de Charles X
    ROTLANDUS -- Possesseur
    THOU (Jacques-Auguste de) -- Possesseur
    Titres (incipit ou explicit) de couleur -- De couleurs alternées noir et rouge, lignes alternées, en capitales (IXe s.)
    WIPERTUS -- Mention

Data source