Paris. Bibliothèque nationale de France, Département des manuscrits, Latin 6882A

  • Titre attesté :
    • 1.° Justi, Medici antiqui, passionarius : praemittuntur passionarii index, antibalomena Galeni et fragmentum de ponderibus et mensuris. — 2.° Interpretatio pigmentorum vel herbarum. — 3.° Aegidii versus de pulsibus : accedit anonymi commentarius ; finis desideratur. — 4.° Fragmenta de urinis et de febribus. — Hujus codicis pars decimo, pars decimo quarto, nonnulla denique decimo tertio saeculo videntur exarata.
  • Autre libellé du document :
    • Paris, BnF, lat. 6882A
    • BnF lat. 6882A
    • BnF, lat. 6882A
    • Paris. Bibliothèque nationale de France, Département des manuscrits, Latin 6882A
    • Paris. BnF, Latin 6882A
  • Conservé à : Paris. Bibliothèque nationale de France, Département des manuscrits
  • Langues : latin
  • Date de fabrication :
  • Support : Parchemin.
  • Composition :
    • 41

Numérisations

Manifeste IIIF

Aspects codicologiques

  • Parchemin, 42 f., recueil de trois mss de médecine, dont le premier (f. 1-26, 245 × 155 mm) date du IXe s. La section astrologique fait partie de notes, également de médecine, ajoutées au Xe s.

    (Source : Persée - DER-IRHT, LXXXIV)

Présentation du contenu

Source des données : Persée - DER-IRHT, LXXXIV

  • 18v «Incipit lunaris de egrotantibus quomodo tempore egrotant. Luna I qui inciderit dificilis evadit. Luna II cito surgit — Luna XXX laborat set surgit » . = Lunarium [TK, 838 ; éd. Weisser, 273-277 ; DiTommaso, 425 ; Liuzza 2011, 28 n. 97, 36 n. 129, 67 n. 259, 236 et 237].

Textes du manuscrit

Source des données : Manuscripta medica

Anonyme : De locis et regnis humorum [latin].

  • Œuvre associée : De locis et regnis humorum
  • Feuillets : 40v-41r
  • Auteur du texte : Anonyme
  • Incipit : Sanguis obviatur in dextro latere
  • Explicit : facere et scribere.

Anonyme : De luna in aegritudinibus [latin].

  • Œuvre associée : De luna in aegritudinibus
  • Feuillets : 18v
  • Auteur du texte : Anonyme
  • Incipit : Incipit lunaris de egrotantibus quomodo tempore egrotant. Luna I. Qui inceciderit dificilis evadit.
  • Explicit : Luna XXX. Laborat set surgit.

Anonyme : De medicina [latin].

  • Œuvre associée : De medicina
  • Feuillets : 6r
  • Auteur du texte : Anonyme
  • Note : Addition marginale.
  • Incipit : Medicina decem causis constat...
  • Explicit : ... cetera omnia metallicis rebus.

Anonyme : De ponderibus et mensuris medicinalibus [latin].

Anonyme : De ponderibus et mensuris medicinalibus [latin].

Anonyme : De pulsibus [latin].

  • Œuvre associée : De pulsibus
  • Feuillets : 35r-v
  • Auteur du texte : Anonyme
  • Note : Fragmentum
  • Incipit : ... dividit in duo, id est diastolen et sistolen

Anonyme : De sectione arteriarum [latin].

  • Œuvre associée : De sectione arteriarum
  • Feuillets : 19v-21r
  • Auteur du texte : Anonyme
  • Incipit : LXXXVI. Inicipit sectio arteriorum tomiera. Dicitur occipicium et quatuor digitis ab aure incidi...
  • Explicit : ... aut recenter occisi hominis biberint sanguine aut spumam lunarem laboremque omnia sunt contraria provenerunt.

Anonyme : De urinis in febribus [latin].

Anonyme : Hermeneumata medicobotanica [latin].

  • Œuvre associée : Hermeneumata medicobotanica
  • Feuillets : 24v-26v, 9r, 11r-v
  • Auteur du texte : Anonyme
  • Incipit : 24v : Arsenicon hoc est auripigmenta
  • Explicit : 26v : ...Gumeus id est gumen spano. f. 9r : Glicisedis, id est pionia... -... 11r : Zarnabo, id est careio. A la suite f. 11r-v : Oximel qui facit ad colera vel flegma deponenda... vel III probatissimum est.

Anonyme : Liber medicinalis [latin].

  • Œuvre associée : Liber medicinalis
  • Feuillets : 1v-8v
  • Auteur du texte : Anonyme
  • Note : Cette table est ici l'unique vestige d'un ouvrage qui, sans nom d'auteur et sous le titre de Liber medicinalis, est conservé dans le ms. 759 de l'abbaye de Saint-Gall (f. 53-94). Elle n'appartient pas au "Passionarius Iusti".
  • Incipit : Causticum ad uvam causticandam
  • Explicit : CCCXXXVI. Ad farcimo sanando.

Anonyme : Receptae variae [latin].

  • Œuvre associée : Receptae variae
  • Feuillets : 18r-v, 21r-24r, 41r-42v
  • Auteur du texte : Anonyme
  • Incipit : 18r : Confectio et electuarii ad suspiriosus quos dypxnia vocant...
  • Explicit : ... 18v, après 6 lignes effacées : Antidotum puta miro qui facit ad cauculosus... mel quod sufficit. 21r : Ad rabia hominum semen de buxo... -24r : ista potio probatum est multum.

Athenagoras : De urinis [latin].

  • Œuvre associée : De urinis
  • Feuillets : 35v-38r
  • Auteur du texte : Athenagoras
  • Incipit : Omnis urina est vel pinguis vel tenuis vel media
  • Explicit : mortalis ostenditur. Finit de urinis.

Cassius Felix (médecin, 04..?-04..) : De la médecine [latin].

Claude Galien (0131?-0201?) : Antibalomenon [latin].

  • Œuvre associée : Antibalomenon
  • Feuillets : 11v-15r
  • Auteur du texte : Claude Galien (0131?-0201?)
  • Incipit : Incipiunt antebalumina Galieni. Qui pro antebalumina verba et senso coralis fuit ut pro pigmento poneret, id est : pro agantis egyptias licinia...
  • Explicit : ... Pro semine de cucurbitas necleos pini. Finit.

Gilles de Corbeil (1140?-1224) : De pulsibus [latin].

  • Œuvre associée : De pulsibus
  • Feuillets : 27r-34v
  • Auteur du texte : Gilles de Corbeil (1140?-1224)
  • Note : Avec commentaire, incomplet.
  • Incipit : Incipit Versus Egidii de pulsibus. Quatuor sunt membra principalia...
  • Explicit : ... In declinatione tepescente calore minorantur pulsus et fiunt tardi. Erd. autem declinatio fiat.

Isidore de Séville (saint, 0560?-0636) : Etymologiarum sive Originum libri XX [latin].

Anciens possesseurs

Anciennement dans

Historique de la conservation

Source des données : BnF Archives et manuscrits

  • Colbertinus

Source des données : Persée - DER-IRHT, LXXXIV

  • église Saint-Hilaire de Poitiers au XVe s. ; Colbert

Notes

Source des données : Manuscripta medica

  • Se compose de trois parties dont la première est du premier quart du IXe s., la seconde du XIVe s. et la troisième du XIIIe s. Ordre de succession des feuillets : 1-8, 22, 23, 19-21, 24-26, 9-18.
  • Provenance : abbaye de Saint-Hilaire de Poitiers. F. 1r, d'une écriture du XVe s. : "In hoc volumine est Passionarius Iusti medici continens tres libros in quo multa experimenta medicinalia describuntur novissime, III est quidam parvus tractatus de sectione arteriarum. De Sancto Hilario Maiori Pictavensi".
  • Provenance : abbaye de Saint-Hilaire de Poitiers. F. 1r, d'une écriture du XVe s. : "In hoc volumine est Passionarius Iusti medici continens tres libros in quo multa experimenta medicinalia describuntur novissime, III est quidam parvus tractatus de sectione arteriarum. De Sancto Hilario Maiori Pictavensi".

Bibliographie

Ces références bibliographiques ont fait l'objet d'un traitement et disposent le cas échéant de liens vers des versions en ligne.


Ces références bibliographiques ont été récupérées telles quelles des données à la source

    • CCMB III, p. 290
    • Delisle 1868-1881, II, p. 406
    • Beccaria, p. 148-149 (n° 26)
    • Wickersheimer 1966, p. 72-74 (n° 63).

Sources des données