Point d'entrée sur le patrimoine écrit du Moyen Âge et de la Renaissance en Occident du VIIIe au XVIIIe siècle
Moteur de recherche de manuscrits et livres anciens numérisés et intéropérables
Plateforme collaborative de gestion de publication des données d'autorité Biblissima
Aide à la lecture et apprentissage des langues anciennes, outils et environnements de travail en XML
Service d’expertise autour des standards IIIF
Identifiant Biblissima+ : https://data.biblissima.fr/entity/Q63550
Certains Manifestes IIIF sont enrichis et peuvent contenir un index, une recherche plein texte, ou des annotations. Ils sont signalés ci-dessous par un astérisque au niveau du logo IIIF. Qu'est-ce qu'un Manifeste IIIF ? open_in_new
Collection IIIF
Manifestes IIIF dans cette collection
Type de numérisation non spécifié
Numérisation intégrale
Numérisation :
Source des données : BnF Archives et manuscrits
F. 1-164v [HERVAEUS DE VILLA PIROSA, gallice Villepreux, abbas Majoris Monasterii] « Hic incipiunt sermones quidam sine ordine positi tam de dominicis quam de festis sanctorum ». Collection monastique de sermons et d'extraits divers, attribuée à Hervé de Villepreux par J. Leclercq, dans Revue Mabillon, XXXVI (1946), 8-10 ; cf. pour les incipit, la liste donnée d'après ce ms. par Schneyer, Repert. lat. Serm., II, 701-706.
« In nathali s. Johannis Baptiste » ; Schneyer, loc. cit., n° 1 (1-3) ; — « De acceptionibus » ; Schneyer, n° 2 (3-3v) ; — Schneyer, n° 3 (3v-5v) ; — [De s. Johanne Baptista] « Item unde supra » ; Schneyer, n° 4 (5v-7) ; — « In octava apostolorum Petri et Pauli » ; Schneyer, n° 5 (7-9) ; — « Confessorum » (titre ajouté en marge, XVe s.) ; Schneyer, n° 6 (9-10v) ; — « Ipsorum » (titre ajouté en marge, XVe s.) ; Schneyer, n° 7 (10v-12) ; — « Quot sunt species ebrietatis » ; Schneyer, n° 8 (12v-13) ; — « Quot modis dicitur pater » ; Schneyer, n° 9 (13-13v) ; — « Quot modis dicitur sessio » ; Schneyer, n° 10 (13v-14) ; — « Dominica Ia in quadragesima » ; Schneyer, n° 11 (14-16) ; — « Item unde supra » ; Schneyer, n° 12 (16-18v) ; — « Quot modis dicitur torrens » ; Schneyer, n° 13 (18v-19) ; — « Dominica in Passione Domini. Isti sunt dies quos observare debemus temporibus suis. Ab hodie et deinceps, dilectissimi, usque in Pascha... » (19-23) ; — « In die sancto Pasche » ; Schneyer, n° 14 (23-26) ; — « In Pentecoste » ; Schneyer, n° 15 (26-27v) ; — « Dominica I post octavam Pasche » ; Schneyer, n° 16 (28-30v) ; — « Item unde supra » ; Schneyer, n° 17 (30v-32) ; -« Vigilia Epyphanie » ; Schneyer, n° 18 (32-34v) ; — « In nathali cujuslibet confessoris » ; Schneyer, n° 19 (34v-36) ; — « In festo sancte Trinitatis » ; Schneyer, n° 20 (36-38v) ; — « In nathali s. Andree » ; Schneyer, n° 21 (38v-40v) ; — « In nathali unius episcopi » ; Schneyer, n° 22 (40v-42) ; — « In festivitate s. Thome » ; Schneyer, n° 23 (42-43v) ; — « In Pentecoste » [HUGO DE SANCTO VICTORE, Miscellanea, I, tit. CIII] (P.L., CLXXVII, 533-535) ; cf. D. Van Den Eynde, Essai sur la succession et la date des écrits de Hugues de Saint-Victor, Rome, 1960, 18 ; Schneyer, n° 24 (43v-45) ; — « Feria IIa Pasche » ; Schneyer, n° 25 (45-47v) ; -« Feria IIIa [Pasche] » ; Schneyer, n° 26 (47v-49) ; — « In nathali apostolorum Petri et Pauli » ; Schneyer, n° 27 (49-51v) ; — « Unius virginis » ; Schneyer, n° 28 (51v-53v) ; — « In Pascha » ; Schneyer, n° 29 (53v-55) ; — « De sabbato » ; Schneyer, n° 30 (55-55v) ; -« De confessione » ; Schneyer, n° 31 (55v-56) ; — « Dum vocatus fueris... (Lc. XIV, 8). Sanctum et excellentissimum sponsi celestis... » ; Schneyer, n° 32 (56v-58) ; — « Epistola de rotulo Roberti abbatis [Majoris Monasterii, + 1176]. Universis catholice matris Ecclesie pastoribus... humilis et devotus Majoris Monasterii conventus... Desolationis ac destitutionis nostre luctuosam calamitatem... — ...rependere teneamur » ; cf. J. Leclercq, dans Rev. du M.A. lat., II (1946), 65, n. 6 (58v-60) ; — « Excerpta de Origene. In principio creavit Deus... (Gen. I, 1), id est omnem substantiam spiritalem et corpoream... — ...in spiritum vivificantem », comm. in Gen. I (60-66) ; — « Dominica in Septuagesima » ; Schneyer, n° 33 (66-68) ; — « Item de eodem » ; Schneyer, n° 34 (68-70) ; — « Dominica Sexagesime » ; Schneyer, n° 35 (70-72v) ; — « Dominica in quadragesima » ; Schneyer, n° 36 (72v-75) ; — « Dominica medie quadragesime » ; Schneyer, n° 37 (75-78) ; — « Sermo generalis » ; Schneyer, n° 38 (78-82) ; — « In Ascensione Domini » (titre en marge) ; Schneyer, n° 39 (82-86v) ; — « Item unde supra » ; Schneyer, n° 40 (86v-89) ; — « Dominica IIa post Pentecostem » ; Schneyer, n° 41 (89-91) ; — « In Cathedra s. Petri » ; Schneyer, n° 42 (91-94) ; — « Item unde supra » ; Schneyer, n° 43 (94-95v) ; — « Dominica Va post Pentecostem » ; Schneyer, n° 44 (95v-97) ; — « Item unde supra » ; Schneyer, n° 45 (97-98v) ; — « Dominica IIIIa post Pentecostem » ; Schneyer, n° 46 (98v-100v) ; — « Dominica IIIIa post Pentecostem » ; Schneyer, n° 47 (100v-101v) ; — « Item unde supra » ; Schneyer, n° 48 (101v-102v) ; — « Dominica Ia de Adventu » ; Schneyer, n° 49 (102v-105) ; — « In nathali s. Jacobi » ; Schneyer, n° 50 (105-107) ; — « In Ramis palmarum vel Ascensione » ; Schneyer, n° 51 (107v-108v) ; — « Quot modis dicitur celum » ; Schneyer, n° 52 (108v-109) ; — « Multe sunt species interrogandi... » ; Schneyer, n° 53 (109-109v) ; — « De martyribus » ; Schneyer, n° 54 (109v-112) ; — « De uno confessore » ; Schneyer, n° 55 (112v-115v) ; — « Expositio victorie Aoth » ; Schneyer, n° 56 (115v-120) ; — « De s. Petro » ; Schneyer, n° 57 (120-122) ; — « Materia Institutionum [Justiniani] » ; Schneyer, n° 58 (122-123v) ; — « Dominica VI post Pentecostem » ; Schneyer, n° 59 (123v-125v) ; — « Sermo de quolibet apostolo » ; Schneyer, n° 60 (125v-127v) ; — « Unius confessoris » ; Schneyer, n° 61 (127v-128v) ; — « De mutatione vultus David » ; Schneyer, n° 62 (128v-129v) ; — « Dominica VII post Pentecostem » ; Schneyer, n° 63 (129v-132) » ; — Schneyer, n° 64 (132-134) ; — « In decollatione Johannis Baptiste » ; Schneyer, n° 65 (134-135v) ; — « Dominica XIIII post Pentecostem » ; Schneyer, n° 66 (135v-137bisv) ; — « In festo s. Andree » ; Schneyer, n° 67 (137bisv-139v) ; — « De Juda et Thamar » ; Schneyer, n° 68 (139v-141) ; — « Dominica in Passione Domini » ; Schneyer, n° 69 (141-144) ; — « Item unde supra » ; Schneyer, n° 70 (144-147v) ; — « Dominica IIa post Pascha » ; Schneyer, n° 71, dom. 3a post Pascha (147v-149v) ; — « In nathali Domini » ; Schneyer, n° 72 (149v-152) ; — « Dominica IIa post octavam Epyphanie » ; Schneyer, n° 72[bis] (152-155) ; — « In nathali unius martyris » ; Schneyer, n° 73 (155-156v) ; — [Dominica IIIa in quadragesima] ; Schneyer, n° 74 (156v-160) ; — [De s. Benedicto] ; Schneyer, n° 75 (160-163v) ; — [De eodem], sermon incomplet de la fin par lacune matérielle ; Schneyer, n° 76 (163v-164v).
Ces références bibliographiques ont fait l'objet d'un traitement et disposent le cas échéant de liens vers des versions en ligne.
Abiit Jesus trans mare Galilaeae... (Joh. VI, 1).
Verus David qui de post fetantes acceptus (cf. Ps. LXXVII, 70)...
f. 75
Accessit ad Jesum mater filiorum Zebedaei... (Mt. XX, 20).
Quaedam matrona Aethiops, potens, nobilis, perdives, sapiens novit...
f. 105
Addiderunt filii Israel facere malum... (Judic. IV, 1)
Post culpam protoplasti addiderunt fideles mala actualia originalibus...
f. 115v
Adtendite a falsis prophetis... (Mt. VII, 15).
Ecce, fratres, in schola virtutum fidei disciplina, suadela, cautelae circumspectionis materies...
f. 129v
Ambulans Jesus juxta mare Galilaeae... (Mt. IV, 18).
De praecipuorum et excellentium apostolorum quaternario et ipsorum vocatione binaria vobis, dilectissimi...
f. 137bisv
Postquam mediator Dei et hominum homo Christus Jesus...
f. 38v
Amen, amen dico vobis : Nisi granum frumenti... (Joh. XII, 24).
In hoc est verbum verum ; dixit Jesus quia altius est qui seminat...
f. 155
Beati sunt servi illi... (Lc. XII, 37).
In evangelio isto cata Lucam tres vigilias Dominus ut in promptu est proposuit...
f. 9
Caelum multis modis in Scripturis accipitur. Dicitur enim hoc caelum visibile firmamentum...
f. 108v
Cum invitatus fueris ad nuptias... (Lc. XIV, 8-10).
Sanctum et excellentissimum sponsi caelestis et Ecclesiae universalis vel animae fidelis matrimonium...
f. 56v
Cum sublevasset ergo oculos Jesus... (Joh. VI, 5).
Gemina, dilectissimi, pastione turbas sequentes Dominus refecisse legitur...
f. 36
Cum turbae irruerent in Jesum... (Lc. V, 1).
Cum universa turba mortalium praecipue quos destinavit conformes fieri Deus...
f. 100v
Videre mihi videor, fratres, quod medicus iste Lucas latenter intendat...
f. 98v
Defuncto Herode... (Mt. II, 19).
Quoniam, dilectissimi, dierum brevitas instantium de evangelicae lectionis expositione...
f. 32
Desolationis ac destitutionis nostrae luctuosam calamitatem plenam singultibus, suspiriis cumulatam...
f. 58v
Dicitur Pater natura, gratia, doctrina, reverentia...
f. 13
Dilectissimi, geminam esse vitam patres orthodoxi definierunt, unam carnis, alteram animae...
f. 49
Diligentius inspiciamus oratoriae litigationis formam in hujus serie lectionis...
f. 97
Dormitio multis modis accipitur. Est enim somnus sive dormitio mortis...
f. 3
Ductus est Jesus in desertum... (Mt. IV, 1).
Quia defecit frumentum in citharciis [sic pro sitarchiis] nostris hesternae mensae reliquias non inconsulte...
f. 16
Unus ex evangelistis narrat quod, Johanne baptizante Dei Filium...
f. 14
Duo ex discipulis Jesu ibant... (Lc. XXIV, 13).
In exordio lectionis hujus solet movere nonnullos ad quaerendum qui nam isti discipuli fuerunt...
f. 45
Duo homines ascenderunt in Templum... (Lc. XVIII, 10).
In hujus evangelicae lectionis serie si diligentius intellectum applicemus...
f. 132
Ebrietas multis modis accipitur ; fit enim musto Spiritus sancti, vino materiali, amaritudine flagelli...
f. 12v
Ecce nomen Domini venit de longinquo... (Is. XXX, 27)
Sollemnis Christi adventus duplex in Scripturis invenitur...
f. 102v
Ecce nunc tempus acceptabile... (II Cor. VI, 2)
Christianae fidei cultoribus universis quadragesimalis observantia sacramenti non immerito...
f. 72v
Ego daemonium non habeo... (Joh. VIII, 49)
Intellectus mortalium licet rationis capax per hebetudinem tamen caligat...
f. 144
Ego sum pastor bonus... (Joh. X, 11).
Nec quisquam, ait Apostolus ad Hebraeos, sumit sibi honorem... (Hebr. V, 4). Locus superior sine quo populus regi non potest...
f. 28
Pastor sicut ex dignitate officii Christi vicarius...
f. 30v
Eo tempore descendens Judas a fratribus suis... (Gen. XXXVIII, 1)
Hoc factum inde secundum allegoriam quid significaverit futurorum [sic] consideremus...
f. 139v
Erant appropinquantes ad Jesum publicani... (Lc. XV, 1).
Non locorum intervallis appropinquamus ad Deum aut recedimus...
f. 89
Erat Jesus ejiciens daemonium... (Lc. XI, 14).
Lectionis hujus, dilectissimi, series diserto dissertori, eruditiori poetae...
f. 156v
Erat vir Domini benedictus vultu placido... Legislatoris nostri, dilectissimi, sollemnitas hodierna qua sicut duobus ejus discipulis...
f. 160
Erunt primi novissimi... (Mt. XX, 16)
Panes, dilectissimi, vobis hesterno sermone de agriculturae peritia...
f. 68
Estote fortes in bello... (cf. Hebr. XI, 34)
Vere, dilectissimi, novissima hora est et jam quibusdam praeeuntibus signis...
f. 107v
Exiit qui seminat seminare... (Mt. XIII, 3 ; Lc. VIII, 5).
Fratres, novate vobis novale et nolite serere super spinas. Hodie, dilectissimi, completum est in vobis...
f. 70
Frequenti consuetudinis usu naturalis providentiae cautela nos instruit...
f. 3v
Haec est dies quam fecit Dominus... (Ps. CXVII, 24).
Corde credere debemus ad justitiam et ore confiteri...
f. 53v
Haec mando vobis ut diligatis invicem... (Joh. XV, 17).
Fidelis sermo et omni acceptione dignus de dilectione...
f. 125v
Hi sunt viri misericordiae... (Eccli. XLIV, 10)
Generalis vulgi discretio praecipuum hoc in fidei nationibus...
f. 7
Hodie singularis Christi nativitas generale mundo contulit gaudium...
f. 149v
Homo quidam nobilis abiit... (Lc. XIX, 12).
Notissima sunt quae loquor et quasi de vulgari tracta proverbio...
f. 34v
Homo quidam peregre proficiscens... (Mt. XXV, 14).
In hujus evangelicáe lectionis initio, fratres carissimi...
f. 40v
In exitu Israel de Aegypto laetata est Aegyptus in profectu eorum...
f. 78
In principio creavit Deus caelum et terram... (Gen. I, 1), id est omnem substantiam spiritualem et corpoream...
f. 60
Isti sunt dies quos observare debemus temporibus suis ab hodie et deinceps, dilectissimi, usque in Pascha...
f. 19
Jussit Jesus navim a terra reduci... (Lc. V, 3)
Ecce, dilectissimi, forma doctrinae, praedicationis exemplar, vitae speculum...
f. 101v
Justum deduxit Dominus... (Sap. X, 10)
Beatus et sanctus qui pretiosa immo et impretiabili justitiae virtute...
f. 112v
Misereor super turbam... (Mc. VIII, 2).
Divinam, fratres, et humanam Dei hominisque naturam alteram alteri...
f. 123v
Misit Herodes ac tenuit Johannem... (Mc. VI, 17).
Ad hanc doctrinalem aream si quis fidelis et sollers excussor accesserit...
f. 134
Modicum et jam non videbitis me... (Joh. XVI, 16).
Si in linea generationis humanae ab incipientis exordio creaturae rerum circumstantias...
f. 147v
Multae sunt species interrogandi. Quidam enim interrogant ut doceant...
f. 109
Multitudini credentium juxta praesagium Gabrielis archangeli beati Johannis nativitas...
f. 5v
Nemo lucernam accendit... (Lc. XI, 33).
Infinitae sunt lucernarum species et multiforma luminum et lampadarum genera...
f. 127v
Nemo potest duobus dominis servire... (Mt. VI, 24).
Si verba sancti Evangelii, fratres, diligenter et oculo perspicaci discutiendo consideremus...
f. 136
Nisi abundaverit justitia... (Mt. V, 20).
Ecce, fratres, aquila provocans ad volandum pullos suos et super eos volitans...
f. 96
Nuptiae factae sunt in Cana... (Joh. II, 1).
In nuptiis cantari solet epithalamium, in exsequiis carmen tragicum...
f. 152
Pascha nostrum immolatus est Christus... (I Cor. V, 7)
Opulentiam profusam et inexcogitabilem regis aeterni circa genus humanum...
f. 23
Quis ex vobis arguet me de peccato... (Joh. VIII, 46).
Si verba Sapientiae quae sunt quasi clavi in altum confixi...
f. 141
Quod si venerit in secunda vigilia... (Lc. XII, 38)
Beatus qui vigilat et custodit vestimenta... (Apoc. XVI, 15)
f. 10v
Recumbentibus undecim discipulis... (Mc. XVI, 14).
Ascendit Jesus in altum et nos prophetae monitis ascendamus ad eum...
f. 82
Quod post resurrectionem suam Dominus apparuit nos vestrae dilectioni profusius intimasse...
f. 86v
Reddet Deus mercedem laborum... (cf. Sap. X, 17).
Ut etymologizare incipiamus, reddere dicitur quasi restituere...
f. 109v
Rudibus et introducendis imperitiam juris Romani Liber Institutionum Justiniani...
f. 122
Sabbatum aliud exsecrandum, aliud approbandum. Exsecrandum sabbatum est ab operibus...
f. 55
Scientia inflat, caritas aedificat... (I Cor. III, 1)
Caritas aedificans in omni utilitatis opere in universo genere...
f. 42
Scriptum est in Reg. quod cum fugeret David a facie Saul contulit...
f. 128v
Sessio multis modis accipitur. Sedere enim est regnantis, docentis, paenitentis...
f. 13v
Si linguis angelorum, dilectissimi, quaecumque voluntas suggesserit aut devotionis adfectus...
f. 1
Simile est regnum caelorum homini patrifamilias... (Mt. XX, 1).
Satis eleganter in Ecclesia Dei haec inolevit consuetudo, scilicet ut parabola...
f. 66
Simile est regnum caelorum thesauro abscondito... (Mt. XIII, 44).
Similitudo vel aenigma, dilectissimi, frequenter in sacro eloquio...
f. 51v
Solent pugiles armari...
f. f. A
Spiritus Domini replevit orbem... (Sap. I, 7).
Quid mirum si Spiritus Domini potuit implere corda hominum...
f. 43v
Spiritus Domini super me... (Is. LI, 1)
Oleo perungi consueverant antiquitus prophetae, reges...
f. 26
Torrens in Scripturis multis modis accipitur. Dicitur enim torrens collectio aquae...
f. 18v
Tres sunt species confessionis. Est confessio flagitii vel facinoris...
f. 56
Tu es Christus, Filius Dei vivi... (Mt. XVI, 16).
Superiori sermone quem de regni caelestis clavigero...
f. 120
Venit Jesus in partes Caesareae... (Mt. XVI, 13).
Cur in partes Caesareae Philippi veniens Dominus quaesierit...
f. 94
Qui pro opportunitate vivendo, cooperando, collaborando stare, regnando...
f. 91
Vir Domini Benedictus omnium justorum spiritu plenus fuit. Hodiernae diei sollemnitas, dilectissimi, quae de beati patris et legislatoris...
f. 163v
Exports RDF à venir…
Vous pouvez visualiser et manipuler ce document directement sur ce site, le comparer à d'autres grâce au visualiseur Mirador, ou glisser-déposer cette icône dans le visualiseur IIIF de votre choix. En savoir plus sur IIIF Ce Manifeste est enrichi et inclut : - des annotations - une recherche plein texte - un index