Paris. Bibliothèque nationale de France, Département des manuscrits, Latin 2154

  • Titres attestés :
    • Boetius
    • Julianus Pomerius
    • Marbodus
    • S. Augustinus
    • S. Caesarius Arelatensis
    • S. Gregorius Magnus
  • Autre libellé du document :
    • Département des manuscrits, Latin, 2154
    • Paris. Bibliothèque nationale de France, Département des manuscrits, Latin 2154
    • Paris. BnF, Latin 2154
  • Conservé à : Paris. Bibliothèque nationale de France, Département des manuscrits
  • Langues : latin
  • Date de fabrication :
  • Lieu de fabrication :
  • Support : Parchemin.
  • Composition :
    • 168 ff.
  • Format :
    • 285 × 185 mm.
  • Aspects codicologiques :
    • Initiales en couleur ou peintes ; 2 grandes initiales historiées, une avec portrait de s. Augustin (65v, 72v). Incipits en capitale de couleur. Rubriques. 168 ff.285 × 185 mm.
  • Reliure :
    • Reliure maroquin rouge aux armes de Colbert.

Numérisations

Présentation du contenu

Source des données : BnF Archives et manuscrits

  • F. 1 JULIANUS POMERIUS, De vita contemplativa, avec prol. et table ( P. L. , LIX, 415-520).

    F. 55v Note sur le mensonge : « Primo ergo quantum in angusto tempore sumus... »

    F. 57 S. AUGUSTINUS, Soliloquia, l. I, c. I ( P. L. , XXXII, 869-872), avec prol. inéd. : « Da nobis, Domine, in via hac... — ... et ignorantiae tenebras remove. »

    F. 62v MARBODUS, Oratio poenitentis ( P. L. , CLXXI, 1669-1670).

    F. 63v Laudes b. Mariae, cf. Chevalier, n° 8491.

    F. 64 Rhythmus, cf. ibid ., n° 9910.

    F. 65 S. AUGUSTINUS, 45 extraits de sermons : « Prudenter ergo accipiat... » ;

    F. 72v 297 extraits des Tractatus in Evang. Johannis, et des Enarrationes in Psalmos : « Videt se quisque gestare honus carnis... — ... ipsi gloria et imperium ».

    F. 112-117v S. CAESARIUS ARELATENSIS, Sermones (Morin, I, n os CXXXIII, XXXVIII différent du début et de la fin, LIX avec addit.).

    F. 117v S. AUGUSTINUS, Admonitio ut non solum lingua sed operibus laudetur Deus : « Omnis arbor... Haec sententia evidentur... » ;

    F. 118v Extr. du Tractactus in Evang. : « Non elegit Dominus noster... » ;

    F. 119v Extr. de l'Enarratio in ps. L ( P. L. , XXXVI, 588) ;

    F. 121v et 123 Sermones ( P. L. , XXXVIII et XXXIX, n os CCCLXXXIII, CCCXXXIX incompl. du début) ;

    F. 124 Admonitio ut silentium in ecclesia prebeatur : « Rogo vos, venerabiles filiae,... » ;

    F. 124v-129 Extr. de Sermons ( P. L. , XXXVIII, n os XVII, XLII) ;

    F. 129 Admonitio ostendens gradus in caritate : « Tractemus ergo aliquantum... » ;

    F. 130v-141 Sermones ( P. L. , XXXVIII et XXXIX, n os CCCXI, apocr., CCXI incompl., CCCXCIII avec addit.) (130v-135) ; « Ego veni ut faciam... Quid facimus... » (135) ; (LVI apocr., CCCX apocr.) (136v-139) ;

    F. 139 Extraits de sermons ;

    F. 141 De moribus Ecclesiae catholicae, l. I, c. II incompl. ( P. L. , XXXII, 1312-1340) ;

    F. 149-150v Sententiae : « Magna res vocis silencii... » ;

    F. 152v Courts extraits du De bono conjugali, etc. : « ... posse sane fieri nuptias... » (Addit.).

    F. 150v « Edictum Gregorii. Sunt preterea plurima... — ... prodentur quod non sunt ».

    F. 151-152v De VII vitiis : « Quia enim sicut superius dictum est : Plerumque et bonis... — ... habenda concupiscis ».

    F. 153 S. GREGORIUS THAUMATURGUS, Expositio fidei, trad. de RUFIN ( P. G. , X, 983-988).

    F. 153v S. GREGORIUS MAGNUS, Liber pastoralis, l. III, c. XXVIII incompl., XIX, XII ( P. L. , LXXVII, 66, etc.) ;

    F. 163v Epist. ad s. Augustinum Cantuariensem, c. IX ( M. G., Ep ., II, 342-343).

    F. 164v Répons à la Vierge, notat. aquitaine avec lettre-clef (XIII e s.).

    F. 165 BOETIUS, deux fragm. avec gloses interlin. et marg. : fin du De fide catholica (édit. Peiper, 1871, 184-185), prol. et début du Liber contra Eutychen et Nestorium ( ibid ., 186-207).

Textes du manuscrit

Source des données : Mandragore

Enluminures et décors

Intervenants

Historique de la conservation

Source des données : BnF Archives et manuscrits

  • Provient de l'abbaye de Moissac, cf. Delisle, Cab. des mss ., I, 519.

Bibliographie

Ces références bibliographiques ont fait l'objet d'un traitement et disposent le cas échéant de liens vers des versions en ligne.

  • CIARELLI, Antonio (1998), "Per lo studio del nesso de e per la datazione di O (Oxford, Bodl. Libr., ms Digby 23). Note paleografiche", Scrittura e civiltà, 22, p. 31-118, ici p. 35, 84 (note 53)
  • COCHETTI PRATESI, Lorenza (1992), Limoges, il Sud e la Spagna, Roma, Bulzoni, ici p. 33
  • FRAÏSSE, Chantal (2002), "Quelques observations sur le scriptorium de Moissac au début du XIIe siècle", Mémoires de la Société archéologique du Midi de la France, 62, p. 29-50, ici p. 41, 47 (https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k6580501r/f31)
  • GIBSON, Margaret (1981), "The opuscula sacra in the Middle Ages", dans GIBSON, Margaret Templeton (éd.), Boethius, his life, thought and influence, Oxford, B. Blackwell, p. 214-234, ici p. 232

Sujets et thèmes

Source des données : BnF Archives et manuscrits

  • Da nobis, Domine, in via hac qua, te duce, ingredimur intellectum...

    f. 57

    Incipit du lemme biblique

    « Ego veni ut faciam... »

    Incipit

    Quid facimus si peccatores non exaudit...

    f. 135

    Magna res vocis silentii temperamentum...

    f. 149

    Non elegit dominus noster Jesus Christus pronuntians nobis...

    f. 118v

    Incipit du lemme biblique

    « Omnis arbor quae non facit... »

    Incipit

    Haec sententia evidenter ostendit...

    f. 117v

    Primo ergo quantum in angusto tempore sumus/...

    f. 55v

    Prudenter ergo accipiat unusquisque monita praeceptoris...

    f. 65v

    Quia enim, sicut superius dictum est, plerumque ex bonis...

    f. 151

    Rogo vos, venerabiles filiae, et sollicitudine paterna commoneo...

    f. 124

    Sunt praeterea plurima, quae quoddam in ipsa pace...

    f. 150v

    Tractemus ergo aliquantum de amore hominis in hominem...

    f. 129

    Videt se quisque gestare onus carnis...

    f. 72v

    AUGUSTINUS (s.) -- Portraits
    AUGUSTINUS (s.) -- De moribus ecclesiae catholicae
    AUGUSTINUS (s.) -- Sermones
    AUGUSTINUS (s.) -- Extraits Extraits divers
    BOETIUS -- Contra Eutychen et Nestorium
    BOETIUS -- De fide catholica
    CAESARIUS ARELATENSIS (s.) -- Sermones
    COLBERT (Jean-Baptiste) -- Possesseur
    GREGORIUS MAGNUS I (s.), papa -- Epistolae
    GREGORIUS MAGNUS I (s.), papa -- Liber regulae pastoralis
    GREGORIUS THAUMATURGUS (s.) -- Expositio fidei catholicae
    Initiales historiées
    JULIANUS POMERIUS -- De vita contemplativa
    MARBODUS, ep. Redonensis -- Oratio paenitentis
    MARIA (b. Virgo) -- Laudes
    MOISSAC (abbaye de), dioc. de Cahors -- Possesseur
    Notation musicale -- aquitaine
    Reliures aux armes de Colbert (Jean-Baptiste)
    RUFINUS AQUILEIENSIS -- Trad. Gregorius Thaumaturgus (s.). Expositio fidei
    Vers anonymes

Vie du document

Sources des données