An entry point to the written heritage of the Middle Ages and the Renaissance in Western Europe, from the 8th to the 18th century.
A search engine of interoperable digitized manuscripts and rare books
Collaborative platform to manage and publish Biblissima authority data
Help for reading and learning classical languages, XML editing tools and environments
Expertise service around IIIF standards
Biblissima+ Identifier: https://data.biblissima.fr/entity/Q96662
IIIF Manifest
Digitisation:
Parch., XIVe s. (fin) ou XIVe-XVe s., I + 115 ff. + 1 f. blanc au verso (+ f. 54bis; f. 1 et 115v° blancs; ancienne foliotation en chiffres romains rouges au verso des feuillets depuis f. 2v° = 1 jusqu'à f. 114v° = CXIII, + f. LXXXVIIbis), 271 x 198 mm. Initiales laissées en blanc; en titres courants, numéros des discours, de I à XIIa rubriqués. Le f. 1 est un f. de garde; le f. 47 est déchiré mais complet; f. 2-6, quelques gloses marginales de la main de Carolus Gigli. Au f. I en marge, en travers, titre du manuscrit: «12 orationes Tullii» (XVe s.); au f. 1v°, table des discours de Cicéron, avec brefs sommaires en rouge, et renvois à l'ancienne foliotation, probablement de la main d’Agapito Grilli, qui répète ces sommaires, parfois en les abrégeant, au début de chaque discours. A la fin, f. [116], autre table des discours (XVIe s. ?); en haut, dans le coin droit, d’une main contemporaine compte du total des lignes copiées dans le manuscrit, en italien: «fol. 113 linee 29 S‹umm›a linearum IIIm IIc LXXVII, dobbele VIm (IIIIc raturé) Vc LIIII».
Data Source: Persée - DER-IRHT, XXI
f. 3 (f. 2 du texte):// uiris comparo
f. 1v°: Tabula orationum Ciceronis.
inc.: «Liber orationum... Prima pro Marco Marcello in graciam Gaii Iulii Cesaris ab exilio restituto quam in senatu egit ad ipsum Cesarem in carta 1a...».
expl.: «... Duodecima ad iudices pro Aulo Cluentio habito [sic] accusato a Statio Albio Oppianico quod condennari [sic] fecerat Opianicum patrem suum corruptis iudicibus peccunia [sic] in cartis LXXXXVIIII».
f. 1v°-30v°: Cicero, Orationes.
f. 1v°, 2-6: Pro M. Marcello.
(accessus, de la main du glosateur) inc. f. 1v°: «Confecto bello ciuili Cesar uictor multos ex his qui partes pompeianas secuti sunt ad patriam in pristinam dignitatem Restituit...».
expl.: «... Mera enim narratione diuisione et confutatione nequaquam usus est eas causa non exigente» (13 lignes).
titre f. 2: «Incipiunt orationes Tullii Ciceronis et primo ad senatum pro redditu [sic] Marci Marcelli in gratiam Gaii Cesaris restituti».
(glose) inc. en marge: «Diuturni silentii etc. Incipit hic oratio Et exordium in quo captat beniuolentiam a persona Cesaris cum ostendit benefitio...».
f. 6-20: Pro P. Sulla.
titre: «Incipit oratio eiusdem ad iudices pro deffensione [sic] Publii Sille accusati a Torquato».
f. 20-30v°: De imperio Cn. Pompei.
titre: «Incipit oratio ad senatum ut Pompeius eligeretur imperator contra Metridatem [sic]».
à la fin: «Explicit oratio ad populum romanum pro Pompeio eligemdo [sic] ad bellum Mitridaticum siue Asiaticum imperatorem».
f. 30v°-35: Ps. Cicero, Oratio pridie quam in exilium iret.
titre: «Incipit oratio eiusdem Ciceronis ad equites romanos pro se ipso Tullio qui opere inimicorum suorum in exilium mictebatur [sic]».
f. 35-115: Cicero, Orationes.
f. 3542: Cum senatui gratias egit.
titre: «Incipit oratio Ciceronis ad senatum agentis gracias quia ab exilio fuerat restitutus».
f. 42-46v°: Cum populo gratias egit.
titre: «Incipit oratio eiusdem ad populum romanum gratias refferentis [sic] pro eodem beneficio».
inc. incomplet f. 42v°: «‹Q›Virites etsi nil est homini magis optandum quam prospera...» (1, 2).
f. 46v°-63: Pro T. Annio Milone.
titre: «Incipit oratio eiusdem pro Tito Annio Milone in iudicio accusato homicidii quia P. Clodium occiderat».
expl.: «... optimum et sapientissimum quemque legit».
f. 63-82v°: Pro Cn. Plancio.
titre: «Incipit oratio Ciceronis pro Gneo Planco [sic] de ambitu in iudicio accusato a M. Laterense».
à la fin: «Explicit Tullii oratio ad iudices pro Gneo Planco accusato a Marco Laterense Quod edilis factus fuerat largitione».
f. 82v°-88v°: Pro Q. Ligario.
titre: «Incipit oratio eiusdem Ciceronis ad Iullium [sic] Cesarem dictatorem pro Quinto Ligario accusato a Quinto Tuberone quod fuerat In Africa contra ipsum Cesarem».
f. 88v°-95v°: Pro rege Deiotaro.
titre: «Incipit oratio eiusdem ad eumdem Cesarem pro rege Deiotaro accusato a Castore eius nepote».
à la fin, même titre avec une addition: «... nepote suo Quod uoluerat Cesarem interficere».
f. 95v°-101: Pro A. Licinio Archia poeta.
titre: «Incipit oratio eiusdem Tullii pro Aulo Licinio Archia cui in iudicio denegabatur ciuilitas Rome».
à la fin: «Explicit Oratio Tullii Ciceronis pro Aulo Licinio Archia quem Graccus negabat ciuem esse romanum».
f. 101-115: Pro A. Cluentio.
titre: «Incipit oratio eiusdem coram iudicibus pro Aulo Cluentio ab Oppianico accusato quod patrem suum corrupto iudicio damnari fecerat».
expl. inachevé: «... sic eiusmodi iudices infesti tum reo uenerant» (27, 75) le reste de la page est blanc.
Origine: italienne, petite écriture gothique arrondie soignée.
Possesseurs: probablement Agapitus Grillus, dont le nom semble avoir été gratté et remplacé par celui de Carolo Gigli dans le titre du XVe s., en rouge, de la table du f. 1v°: «Liber orationum Marci Tullii Ciceronis qui est mei Caroli Giglii [sic] Lucensis» (ces 3 derniers mots sont écrits en noir sur grattage), comme dans le ms. Vat. lat. 1687 (cf. supra); f. Iv° on lit le nom «Caroli» (XVe s.), avec une cote: «n° 37»: le manuscrit a été acquis par la Bibliothèque Vaticane entre 1550 et 1590.
These bibliographical references have been processed and may include links to online versions.
These bibliographical references have been retrieved as is from the source data.
RDF exports to come…
You can view and manipulate this document directly on this site, compare it to others using the Mirador viewer, or drag and drop this icon into the IIIF viewer of your choice. Read more about IIIF This Manifest is enriched and includes: - annotations - a full-text search - an index